InfoNu.nl > Financieel > Geld > Ontstaan van het papiergeld

Ontstaan van het papiergeld

Ontstaan van het papiergeld Het muntgeld is natuurlijk al heel lang in omloop, de Romeinen hadden hun munten al. Papiergeld bestaal al wel ruim 1000 jaar, maar is gedurende deze periode heel plaatselijk in gebruik geweest. Het was in het begin van de 17e eeuw dat binnen Europa het eerste papieren geld zijn intrede deed.

Algemeen

“De Nederlandsche Bank betaalt aan toonder…..” Deze tekst stond geschreven op de Nederlandse bankbiljetten die als eerste gebruikt werden, wat aangeeft dat deze biljetten niets meer of minder waren dan een doodgewone schuldbekentenis.

Geschiedenis

Het waren de Chinezen die ruim 1000 jaar geleden het papiergeld introduceerden. Vreemd is dit natuurlijk niet, want het waren ook de Chinezen die het eerst papier wisten te maken. Het Chinese papiergeld had een vaste handelswaarde. Pas rond 1700 kwam in Zweden het eerste Europese papier geld van de pers.

Het papiergeld ging de geschiedenis in als wissels, deze werden door bankiers verstrekt aan zeer goede cliënten. Zij konden deze wissels meenemen op hun reizen en bij een gelieerde bankier elders in het land inwisselen. Dit was een veilige manier van reizen, want overvallers hadden niets aan een wissel. Deze stond namelijk op naam en was door deze persoon alleen te verzilveren.

Rond 1640 is het de Bank van Amsterdam, die als eerste verhandelbare certificaten op de markt brengt. De eerste vorm van papiergeld op de Nederlandse markt was de kartonnen dollar, die al in 1572 door de stad Leiden werd uitgegeven.

De naoorlogse bankbiljetten zijn ontworpen door R. Oxenaar en J. Druipsteen. Portretten van enkele bekende Nederlanders sierden deze biljetten, tot zij door de snip ( fl. 100,--) of de vuurtoren (fl. 250,--) werden vervangen. Joost van den Vondel stond tot 1988 op het fl. 5,-- biljet en Jan Pieterszoon Sweelinck sierde het fl. 25,-- biljet.

Hoe wordt papier geld gemaakt

Koninklijke Johan Enschedé maakt sinds 1814 het Nederlandse papiergeld.

Het maken van papiergeld is een heel speciaal klusje, eerst wordt er speciaal papier gemaakt, waarop goed een afbeelding op, en een watermerk in past. Het papier dat voor bankbiljetten gemaakt wordt bestaat uit de buitenste vezels om de zaadcapsules van de katoenplant. De gele kleur wordt gebleekt met waterstofperoxide.

Op de persen is een plaatje gegraveerd, de rollen papier worden door de persen heen gehaald, waarbij de echtheidskenmerken op het papier worden overgebracht. Grote vellen met bankbiljetten rollen de persen uit, worden op fouten gecontroleerd, gesneden, gebundeld en naar de Nederlandse bank vervoerd.

De euro

Op 1 januari 2002 is het Nederlandse bankbiljet geschiedenis. Het is vanaf deze dag vervangen door de Euro, het betaalmiddel wat vanaf deze dag geldig is in 10 Europese landen.

De Oostenrijker Robert Kalina van de Oostenrijkse Central bank (Oesterreichische Nationalbank) won in 1996 de uitgeschreven ontwerpwedstrijd. Er komen 7 verschillende coupures in omloop, elk met een eigen formaat, kleur en afbeelding, welke in heel Europa aan elkaar gelijk zijn. Ze illustreren divers periodes uit de Europese architectuur:
Biljetperiodekleur
€ 5,--OudheidGrijs
€ 10,--Romaanse tijdperkRood
€ 20,--GotiekBlauw
€ 50,--RenaissanceOranje
€ 100,-- Barok & RococoGroen
€ 250,--Ijzer & glasGeel-bruin
€ 500,--ModernPaars

Tevens komen in het ontwerp de vensters, deuren en bruggen regelmatig terug. Een symbool van de geest van de openheid, de samenwerking in de Europese unie en de communicatie tussen de volkeren. De twaalf sterren verwijzen naar de dynamiek en harmonie binnen het hedendaagse Europa. Alle biljetten tonen de Europese vlag.

Welke landen zijn deelnemer aan de euro

Met ingang van 1 januari 2002 waren er 10 landen die deelnamen aan de Euro. Op het bankbiljet zijn zij herkenbaar aan een codeletter, toegekend aan de Nationale Centrale Bank, welke staat voor het serienummer. Deze landen zijn, in alfabetische volgorde:
  • Z, België
  • X, Duitsland
  • L, Finland
  • U, Frankrijk
  • Y, Griekenland
  • T, Ierland
  • S, Italië
  • *, Luxemburg
  • P, Nederland
  • N, Oostenrijk
  • M, Portugal
  • V, Spanje

Vanaf 1 januari 2007 is Slovenië, lid van de Europese Unie, overgestapt op de Euro als wettelijk betaalmiddel, hun codeletter is **.

Montenegro, Kosovo, San Marino, Monaco en Vaticaanstad zijn, onder voorwaarden, ook overgegaan op de euro hoewel zij geen lid zijn van de Europese Unie.

Onderstaande landen zullen de Euro in hun land introduceren:
  • 1 januari 2008, Cyprus en malta
  • 1 januari 2009, Slowakije
  • 2010 of later, Estland, Letland, Litouwen, Hongarije, Polen, Tsjechië

Wist u dat:

  • De Nederlandse Willem F. Duisenberg de eerste President was van de Europese Centrale Bank. De handtekening op de Euro biljetten zullen dus hoogstwaarschijnlijk van hem zijn. Op 1 november 2003 werd hij opgevolgd door Jean-Claud Trichet, wiens handtekening ook op biljetten kan worden tegengekomen
  • De naam “Euro” staat zowel in het Latijns, als in het Grieks op de biljetten. Dit omdat allebei de alfabetten binnen de Europese Unie in gebruik zijn
© 2007 - 2018 Storm, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Vals geld en de echtheidskenmerken van eurobankbiljettenVals geld en de echtheidskenmerken van eurobankbiljettenHet aantal valse eurobiljetten in Nederland is in de eerste helft van 2015 met 17 procent gestegen en in 2016 werden 40.…
De geschiedenis van geld: een biljet!De geschiedenis van geld: een biljet!Marco Polo kwam terug uit China met onder andere het verhaal dat de Chinezen geld van papier gebruikten! De gemiddelde m…
Beschadigde eurobiljetten en euromuntenSinds het jaar 2001 moeten wij betalen met de euro in plaats van de gulden. In veel Europese landen kunt u met deze munt…
Geld regeert de wereldPegels, ping ping, money of gewoon geld. Iedereen heeft het nodig en het liefst veel. Maar hoe is geld eigenlijk ontstaa…
Contant geld storten op eigen rekening kost geldContant geld storten op eigen rekening kost geldAls u als particulier contant geld gaat storten op uw eigen rekening in 2017 of 2018, kost u dat geld bij de ING bank. O…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "Ontstaan van het papiergeld"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Bouke Jan van der Veen, 27-04-2010 11:31 #1
"De eerste vorm van papiergeld op de Nederlandse markt was de kartonnen dollar, die al in 1572 door de stad Leiden werd uitgegeven." = heel erg fout! : Het papieren geld van Leiden in 1574 (!) door de belegerde stad uitgegeven was noodgeld, uit gebrek aan ander materiaal (metaal) gemaakt van papieren rondjes gestanst uit oude boeken en daarna op dezelfde manier als een metalen munt -met stempels- geslagen en daarna gebruikt; het zijn dan ook munten van papier en geen papiergeld… Twee: "kartonnen dollar" ooit gehoord van een Nederlandse dollar in de 16e eeuw? Het waren guldens en kwart guldens die van papier gemaakt werden… geen "dollars". Op internet is genoeg te vinden over dit Leidse noodgeld uit 1574, ik begrijp dus niet waarom er op een website die kennis wil verspreiden zo'n ontzettend "domme" fout gemaakt kan worden…

Infoteur: Storm
Gepubliceerd: 04-03-2007
Rubriek: Financieel
Subrubriek: Geld
Bronnen en referenties: 1
Reacties: 1
Schrijf mee!