InfoNu.nl > Financieel > Belasting > Verliesverrekening voor inkomstenbelasting (IB), 2017 & 2018

Verliesverrekening voor inkomstenbelasting (IB), 2017 & 2018

Verliesverrekening voor inkomstenbelasting (IB), 2017 & 2018 Het kan zijn dat iemand in een bepaald jaar een negatief inkomen uit werk en woning (box 1 van de inkomstenbelasting (IB)) realiseert. Dit kan zich niet alleen voordoen bij ondernemers die in een jaar verlies lijden, maar ook bij mensen met een hoge hypotheekrenteaftrek, alimentatieverplichtingen, aftrekbare zorgkosten of andere negatieve box 1-onderdelen. Verliescompensatie is in zo'n geval mogelijk, maar verliesverrekening in de IB is in 2016, 2017 en 2018 aan fiscale regels gebonden. Allereerst, geldt dat een verlies uit box 1 niet verrekend kan worden met een positief inkomen uit box 2 of box 3. Wel kan een negatief box 1-inkomen worden verrekend met positieve box 1-inkomens uit andere jaren. Achterwaartse verliesverrekening ('carry back') is echter alleen mogelijk met positieve inkomens uit de drie voorgaande jaren, terwijl voorwaartse verliesverrekening ('carry forward') alleen mag met positieve inkomens uit de negen volgende jaren. Dit geldt ook voor ondernemingsverliezen.

Horizontale en verticale verliesverrekening in de IB: mogelijkheden in 2016 & 2017

Negatieve inkomensonderdelen in box 1

Het kan voorkomen dat iemand een negatief inkomen uit werk en woning (box 1 van de inkomstenbelasting (IB)) heeft. Doorgaans wordt bij inkomen uit werk en woning gedacht aan loon uit dienstbetrekking, maar dit inkomen kent meerdere onderdelen, waarvan enkele ook negatief kunnen zijn. Hierbij kan onder meer gedacht worden aan ondernemingsverliezen, een negatief inkomen uit eigen woning (door de hypotheekrenteaftrek) of persoonsgebonden aftrekposten (bijvoorbeeld specifieke zorgkosten).

Horizontale verliesverrekening

Indien er negatieve inkomensonderdelen zijn, dienen deze allereerst te worden met de positieve inkomensonderdelen die in het betreffende jaar bestaan. Dit wordt in de fiscaliteit 'horizontale verliesverrekening' genoemd. Zo moet bijvoorbeeld een negatief inkomen uit eigen woning (door de hypotheekrenteaftrek) allereerst worden verrekend met bijvoorbeeld het loon dat een belastingplichtige in het betreffende jaar heeft ontvangen.

Verticale verliesverrekening

Het kan evenwel zijn dat de negatieve inkomens onderdelen omvangrijker zijn dan de positieve onderdelen. In dit geval resteert in het betreffende jaar een verlies in box 1. In dit geval kan dit verlies worden verrekend met positieve box 1-inkomens uit andere jaren. Dit wordt 'verticale verliesverrekening' genoemd. Verrekening met inkomens uit eerdere jaren wordt 'achterwaartse verliesverrekening' of 'carry back' genoemd, terwijl verrekening met inkomens uit volgende jaren 'voorwaartse verliesverrekening' of 'carry forward' heet.

Verliesverrekeningen in de IB tussen box 1, box 2 en box 3

De drie boxen van de inkomstenbelasting (IB) worden in beginsel strikt gescheiden. Dit betekent ook dat verliezen in box 1 (inkomen uit werk en woning) niet verrekenbaar zijn met een positief inkomen uit box 2 (inkomen uit aanmerkelijk belang) of box 3 (inkomen uit sparen en beleggen). Omgekeerd, geldt ook dat verliezen uit box 2 niet verrekend kunnen worden met positieve box 1-inkomens. Box 2 heeft een eigen regeling voor verliesverrekening. Het box 3-inkomen kan niet negatief zijn, zodat in deze box ook geen regeling voor verliesverrekening bestaat.

Achterwaartse verliesverrekening in de IB: carry back

Drie jaar

Achterwaartse verliesverrekening houdt in dat een negatief box 1-inkomen wordt verrekend met in het verleden behaalde positieve box 1-inkomens. Dit wordt ook de 'carry back' van verliezen genoemd. In 2016 en 2017 geldt hiervoor een driejaarstermijn. Dit betekent, bijvoorbeeld, dat een verlies dat in 2016 wordt behaald alleen achterwaarts kan worden verrekend met eventuele positieve box 1-inkomens uit 2015, 2014 en 2013. Positieve inkomens uit 2012 of eerder kunnen daarentegen niet meer gebruikt worden om een verlies uit 2016 te compenseren.

Voorwaartse verliesverrekening in de IB: carry forward

Negen jaar

Voorwaartse verliesverrekening houdt in dat een negatief box 1-inkomen uit een bepaald jaar wordt verrekend met positieve inkomens uit volgende jaren. In 2016 en 2017 geldt een negenjaarstermijn. Dit houdt in dat wanneer bijvoorbeeld in 2016 een negatief box 1-inkomen wordt gerealiseerd, dit gecompenseerd mag worden met positieve box 1-inkomens uit 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024 en 2025. Positieve box 1-inkomens uit 2026 en volgende kalenderjaren kunnen daarentegen niet meer gebruikt worden om een verlies uit 2016 te compenseren.

Volgorde verrekenen verliezen in de IB: een voorbeeld

Het verrekenen van verliezen dient volgens een bepaalde rangorde te gebeuren, namelijk:
  • Eerst horizontale verrekening;
  • Daarna achterwaarts verrekening;
  • Tot slot voorwaartse verrekening.

Voorts geldt dat zowel de verliezen als de positieve box 1-inkomens moeten worden gebruikt in de volgorde waarin zij zijn gerealiseerd. Dit kan met een voorbeeld worden toegelicht.

Voorbeeld

Stel, Jan realiseert tussen 2010 en 2024 de volgende box 1-inkomens (dit zijn dus zijn inkomens ná eventuele horizontale verrekening in elk jaar):

JaarBox 1-inkomenJaarBox 1-inkomenJaarBox 1-inkomen
2010 5.0002015-/- 3.0002020 0
2011 6.0002016 6.0002021 0
2012 5.0002017 02022 0
2013 4.0002018 02023 0
2014-/- 20.0002019 02024 2.000

Jan behaalt zodoende in 2014 voor het eerst een negatief inkomen. Dit negatieve inkomen dient hij allereerst achterwaarts te verrekenen, maar hierbij dient hij wel de driejaarstermijn te betrachten. Dit betekent dat hij het positieve inkomen uit 2010 niet mag gebruiken voor het verrekenen van zijn verlies. Wel kan hij de positieve inkomens uit, achtereenvolgens, 2011, 2012 en 2013 gebruiken voor verliescompensatie. Deze positieve inkomens zijn echter onvoldoende voor volledige verliesverrekening, zodat in 2014 een verlies resteert van 5.000 ( 20.000 - 6.000 - 5.000 - 4.000 = 5.000). In 2016 realiseert Jan voor het eerst weer een positief box 1-inkomen, ter grootte van 6.000. Dit positieve inkomen kan hij compenseren met zijn volledige resterende verlies van 2014 (ter grootte van 5.000) en met een deel (namelijk 1.000) van zijn verlies van 2015, zodat 2.000 van zijn verlies uit 2015 resteert. Tussen 2017 en 2023 genoot Jan een uit de hand gelopen sabbatical, zodat hij pas in 2024 weer een positief box 1-inkomen kende. Dit positieve inkomen ter grootte van 2.000 is voldoende om zijn verlies uit 2016 te compenseren. Merk op, dat dit inkomen niet verrekenbaar zou zijn geweest met zijn (op dat moment al volledig verrekende) verlies uit 2014, aangezien er meer dan negen jaren tussen deze twee inkomens liggen. Dit illustreert dat het van belang is om de eerst geleden verliezen ook als eerste te compenseren (zoals de wet ook vereist).

Ondernemingsverliezen

Onbeperkte voorwaartse verliesverrekening niet meer mogelijk

Van 1995 tot en met 2006 was het mogelijk om ondernemingsverliezen 'onbeperkt' voorwaarts te verrekenen, zodat een ondernemingsverlies altijd kon worden gecompenseerd met positieve box 1-inkomens uit volgende kalenderjaren. Vanaf 2007 is dit evenwel niet meer mogelijk en geldt de negenjaarstermijn ook voor ondernemingsverliezen.

BV's mogen slechts één jaar achterwaarts verrekenen

Merk voorts op dat sinds 2007 de verliesverrekening voor ondernemers in de inkomstenbelasting (ondernemers met een eenmanszaak of personenvennootschap zoals een maatschap, VOF of gesloten CV) niet meer gelijk is aan die voor ondernemers in de vennootschapsbelasting (ondernemers met een BV). Voor BV's is vanaf 2007 de termijn voor achterwaartse verliesverrekening namelijk beperkt tot één jaar.

Verliesverdamping

Doordat verliezen niet onbeperkt verrekenbaar zijn, kan het voorkomen dat er onvoldoende winsten zijn geweest in een bepaalde periode om een verlies te compenseren. In dit geval wordt van 'verliesverdamping' gesproken. Verliezen die eenmaal zijn 'verdampt' zijn definitief verloren, zodat deze nooit meer met latere positieve inkomens verrekend kunnen worden. Dit is een situatie die een belastingplichtige waar mogelijk wil vermijden door zijn inkomen, waar mogelijk, gunstig te 'timen'. Over het algemeen hebben ondernemers hier meer mogelijkheden toe, bijvoorbeeld door stille reserves eerder te realiseren of door op slimme wijze gebruik te maken van willekeurig afschrijven.

Geen aanpassingen in 2018

De verliescompensatieregels voor de inkomstenbelasting functioneren grotendeels zoals door de wetgever bedoeld. Om deze reden zijn er ook geen plannen om de verliesverrekening voor de IB in 2018 aan te passen. Naar verwachting gelden dus in 2018 dezelfde regels als in 2017. De regering presenteerde bij de Prinsjesdag van 2017 dan ook geen plannen in deze richting.
© 2017 - 2020 Bl86g, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Verliesverrekening inkomstenbelastingIn de inkomstenbelasting kun je als ondernemer een verlies lijden. Dit verlies kun je onder voorwaarden verrekenen met p…
Arbeidskorting 2017 hogerArbeidskorting 2017 hogerDe arbeidskorting 2017 in de inkomstenbelasting wordt bijna voor iedereen iets hoger dan in 2016. Met soms een paar hond…
Afkoop lijfrente 2019: de minimumwaarderingsregel afgeschaftAfkoop lijfrente 2019: de minimumwaarderingsregel afgeschaftIn veel gevallen is de afkoop van lijfrente een dure zaak, maar in 2017 is de afkoop van een lijfrentepolis iets voordel…
Ouderenkorting 2017 en 2018 omhoogOuderenkorting 2017 en 2018 omhoogDe ouderenkorting wordt in 2016, 2017 en 2018 per saldo verhoogd, een logische zet want het lijkt slecht gesteld met de…
Ondernemersaftrek 2018 en 2019Ondernemersaftrek 2018 en 2019Wat is de ondernemersaftrek 2016, 2017 en in 2018 en 2019, hoeveel is het, welke zakelijke posten? Welke aftrekposten va…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Public Domain Pictures, Pexels
  • Website Belastingdienst
  • Inkomstenbelasting alsmede hoofdzaken loonbelasting en premieheffing (Heithuis, Kavelaars en Schuver), 12e druk (2016)
  • Wegwijs in de inkomstenbelasting, Van Arendonk et al. (2015)
  • Cursus Belastingrecht: Inkomstenbelasting 2016/2017 (studenteneditie)

Reageer op het artikel "Verliesverrekening voor inkomstenbelasting (IB), 2017 & 2018"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reacties

Coen, 22-11-2019 21:18 #2
Als iemand in loondienst werkt en het inkomen gaat wegens ziekte drastisch naar beneden - wordt ruim gehalveerd, is het dan mogelijk om dit cary forward met toekomstige inkomsten te verrekenen zodat de te betalen belasting in de toekomstige jaren wordt verlaagd?

J. Verdonk, 06-01-2018 13:13 #1
Is het ook mogelijk om verliesverrekening toe te passen op het inkomen van de (fiscale) partner? Bijvoorbeeld vrouw heeft een te verrekenen verlies van 10.000,- met een positief inkomen 2017 van 2.000,-. Er resteert dan nog 8.000,-. Mag deze 8.000,- in mindering worden gebracht op belastbaar inkomen van de man ( belastbaar inkomen van 40.000,-)? Zo ja, hoe moet je dit aangeven in de jaaraangifte?

Bvd voor uw reactie. Reactie infoteur, 08-01-2018
Neen, dat is helaas niet mogelijk. In Nederland wordt iedereen in principe volledig individueel belast. Hier zijn bij fiscale partners een paar uitzonderingen op. Deze vind je in lid 5 van art. 2.17 van de Wet IB. Zie: http://maxius.nl/wet-inkomstenbelasting-2001/artikel2.17 Zoals je hier leest, gaat het om met name de hypotheekrenteaftrek en een eventuele persoonsgebonden aftrek die verdeeld mogen worden tussen de partners. Heeft u dit nog niet gedaan, dan kunt u deze zoveel mogelijk aan u (de man) toerekenen, zodat uw belastbare inkomen lager wordt en dat van uw vrouw hoger.

Infoteur: Bl86g
Laatste update: 02-10-2017
Rubriek: Financieel
Subrubriek: Belasting
Bronnen en referenties: 5
Reacties: 2
Schrijf mee!