Testament – overlijden zonder testament

Als iemand overlijdt is dat meestal al verdrietig genoeg. Wanneer dan ook nog eens blijkt dat de persoon in kwestie geen testament heeft nagelaten, kan het nog dramatischer worden. Toch gelden er bij overlijden zonder testament bepaalde regels, die door de Belastingdienst op een rijtje zijn gezet.

Geen testament

Als iemand overleden is en geen testament heeft nagelaten, wordt volgens het Burgerlijk Wetboek geregeld wie de erfgenamen zijn en wie dus aanspraak kunnen maken op de erfenis, of hier direct mee te maken krijgen. Het is vrijwel zeker dat in een geval als dat alleen de echtgenoot – of een geregistreerd partner – of bloedverwanten kunnen erven. Onder bloedverwanten worden kinderen, kleinkinderen, ouders, grootouders, broers en zusters – en alle verdere vertakkingen via duidelijk aangeduide bloedlijnen – bedoeld. Voor aanverwanten geldt een andere regeling.

Aanverwanten

Wanneer de overledene geen testament heeft nagelaten kunnen mensen die via een huwelijk familie zijn geworden van de overleden persoon geen aanspraak maken op de erfenis. Zij zijn namelijk geen bloedverwanten, maar aangetrouwde familie. Hieronder vallen dus ook stiefkinderen, schoondochters en zwagers. Zij kunnen in principe alleen erven wanneer dit in een testament is vastgelegd.

Vier groepen

In het Burgerlijk Wetboek is vastgelegd dat de bloedverwanten in vier groepen zijn verdeeld. Deze vier groepen erven in volgorde. Dat betekent dat groep 1 in eerste instantie zal erven, tenzij hier geen sprake van is. In dat gevel gaat de erfenis automatisch over naar groep 2, enzovoorts.

Deze vier groepen zijn de volgende:
  • Groep 1: echtgenoot, geregistreerd partner, kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen.
  • Groep 2: ouders, broers, zussen, afstammelingen van broers en zussen in rechte lijn
  • Groep 3: grootouders
  • Groep 4: overgrootouders

Erflater

Als een overleden persoon geen testament heeft opgemaakt treedt volgens het Wettelijk Erfrecht de ‘wettelijke verdeling’ in werking. Dat betekent dat de langstlevende echtgenoot automatische alle zaken, goederen – maar ook schulden – van de overleden echtgenoot krijgt.

Kinderen en erfdeel

Kinderen krijgen in dit geval geen erfdeel in handen. Toch wordt hun deel van de erfenis al wel omgerekend in een geldbedrag, dat pas op te eisen is bij het overlijden van de langstlevende ouder. Wel bestaat de kans dat de kinderen na het overlijden van de erflater wel successierecht moeten betalen over hun erfdeel.

Successierecht

Hoe verdrietig een overlijden ook kan zijn, wanneer een erfenis wordt ontvangen, moet daar eenmalig belasting over worden betaald. Iedereen die iets ontvangt uit een nalatenschap moet daar successierecht over betalen, tenzij er bepaalde vrijstelling gelden. Als er meer wordt verkregen uit een nalatenschap dan het vrijgestelde bedrag, moet daarvan aangifte worden gedaan bij de Belastingdienst.
© 2009 - 2021 Paulsmiezen, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Wat is een uitsluitingsclausule?Met een uitsluitingsclausule kan voorkomen worden dat een deel van de erfenis verdwijnt naar de ex-partner van de rechth…
Verschillende soorten testamentenVerschillende soorten testamentenOm af te kunnen wijken van de wettelijke erfrecht, kan er een testament worden opgemaakt. Hierin kan de testateur aangev…
Belgisch recht: Een testament opstellenBelgisch recht: Een testament opstellenWie niet wil dat zijn erfenis na zijn overlijden geregeld wordt volgens de wettelijke bepalingen, kan een testament late…
Testament – overlijden met een testamentWanneer iemand overlijdt kan het zijn dat de persoon in kwestie een testament heeft laten vastleggen. Als dat niet het g…

Economische en monetaire unie in EuropaDe Economische en Monetaire Unie (EMU) is het sluitstuk van de financieel-economische integratie in de Europese Unie (EU…
Schulden – incassobureaus en schuldeisersHet is het laatste wat je zou willen, maar soms is er geen ontkomen aan. Door een opeenstapeling van schulden ben je nie…
Paulsmiezen (97 artikelen)
Gepubliceerd: 05-06-2009
Rubriek: Financieel
Subrubriek: Diversen
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.
Schrijf mee!