Hoe stel ik een balans op?

Hoe stel ik een balans op? Elke onderneming stelt bij de boekhouding regelmatig een balans op om een goed beeld te krijgen van de bezittingen en het vermogen. Door de balans van een bedrijf te kijken zie je in één oogopslag hoe het bedrijf er voor staat. Maar hoe werkt dat precies?

Wat is een balans?

Een balans geeft een overzicht van de bezittingen ofwel kapitaalgoederen en het eigen en vreemd vermogen van een onderneming op een bepaald moment. De balans bestaat uit een debetkant links en een creditkant rechts. Aan de debetkant staan de bezittingen van de onderneming, aan de creditkant het vermogen. Dit vermogen is weer verdeeld in het bedrag wat de eigenaar zelf inbrengt: het eigen vermogen, en het bedrag dat geleend wordt: het vreemd vermogen. Een balans is altijd in evenwicht: het totaalbedrag van de beide kanten moet altijd gelijk zijn.

Balansposten

De balans bestaat uit verschillende balansposten die in een vaste volgorde aan de debet- en creditkant staan. Een andere naam voor debet is activa, voor credit is dit passiva.

De vaste indeling van een balans ziet er als volgt uit:
Debet/ActivaCredit/Passiva
Vaste activa
Vlottende activa
Liquide middelen
Eigen vermogen
Lang vreemd vermogen
Kort vreemd vermogen

De vaste activa staan dus bovenaan de debetkant van de balans, dit zijn de balansposten van de kapitaalgoederen die meet dan één productieproces of jaar meegaan. Dit zijn bijvoorbeeld de gebouwen, machines, auto’s en inventaris. Onder de vaste activa zetten we de vlottende activa. Dit zijn de kapitaalgoederen die maar één productieproces of minder meegaan. Dit zijn bijvoorbeeld de voorraden, grondstoffen en debiteuren. De liquide middelen staan onderaan de debetkant, dit zijn de middelen waarmee je kunt betalen, zoals tegoeden bij de bank en het bedrag in kas.

Aan de creditkant staat altijd het eigen vermogen bovenaan. Daarna komt het vreemd vermogen op lange termijn, het vreemde vermogen dat een looptijd van een veel langere tijd van een jaar heeft. Dit is bijvoorbeeld een hypothecaire lening. Onderaan de creditkant staat het vreemd vermogen op korte termijn, wat een looptijd heeft tot een jaar. Voorbeelden zijn crediteuren en de bank.

Veranderingen op de balans

Bij elk financieel feit, bijvoorbeeld een aankoop, verkoop of betaling, verandert de balans. Een verandering op de balans noemen we een balansmutatie. Er zijn zoveel veranderingen in de financiële situatie, dat niet alles meteen op de balans wordt genoteerd, dit zou een rommeltje worden. De balansmutaties worden dus apart opgenomen. De mutaties moeten, net als de balans, in evenwicht blijven.

Voorbeeld: Een onderneming koopt voor € 20.000 aan nieuwe meubels voor in hun kantoor, dit wordt betaald uit de Postbank. De balansmutatie zal er zo uitzien:

Balansmutaties
Inventaris
Postbank
+ € 20.000
- € 20.000

Voorbeeld 2: Een onderneming verkoopt voor een bedrag van € 15.000 goederen, contant (dus per kas). De inkoopprijs was € 9.000. Er is dus een winst van € 6.000.

Balansmutaties
Voorraden
Kas
- € 9.000
+ € 15.000
Eigen vermogen+ € 6.000
Aan allebei de kanten van de balans komt er dus € 6.000 bij, de balans blijft in evenwicht.

Voorbeeld balans

Balans per 1 januari 2011
Debet Credit
Inventaris
Gebouw
Voorraad goederen
Debiteuren
Postbank
Kas
€ 5.000
€ 200.000
€ 50.000
€ 15.000
€ 25.000
€ 500
Eigen vermogen
Te verdelen winst
Lening
Crediteuren
Overige schulden
€ 200.000
€ 30.000
€ 50.000
€ 14.500
€ 1.000
Totaal € 295.500 Totaal € 295.500
© 2011 - 2022 Appleann, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming is vermenigvuldiging verboden. Per 2021 gaat InfoNu verder als archief, artikelen worden nog maar beperkt geactualiseerd.
Gerelateerde artikelen
Hoe stel ik een winst-en-verliesrekening op?Een onderneming stelt naast een balans ook regelmatig een winst-en-verliesrekening op bij het boekhouden. Dit is een ond…
De balans van een ondernemingDe balans van een ondernemingVoor een onderneming is het van groot belang om af en toe een balans op te stellen. Een balans is handig om een overzich…
Een balans maken (boekhouden)Op de balans van iedere onderneming staan drie onderdelen, namelijk bezittingen, schulden en eigen vermogen.Hoe stel je…
Een goede boekhouding is onderdeel van het succesEen goede boekhouding is onderdeel van het succesEen goede boekhouding is van cruciaal belang voor het succes van een bedrijf. Het inschakelen van een accountantskantoor…

Het opstellen van een balans, resultatenrekening en afval enEen balans geeft inzicht in de financiële positie van een bedrijf 'op een bepaald moment'. De resultatenrekening is op t…
Hoe lang bewaar ik mijn bonnen, afschriften en aanslagen?De administratie van een huishouden kan soms vele meters boekenkast in beslag nemen.Het is goed om te weten dat het geen…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Unsplash, Pixabay
  • In balans: Management & Organisatie. ISBN: 9789042537743
Appleann (93 artikelen)
Gepubliceerd: 21-08-2011
Rubriek: Financieel
Subrubriek: Administratie
Bronnen en referenties: 2
Per 2021 gaat InfoNu verder als archief. Het grote aanbod van artikelen blijft beschikbaar maar er worden geen nieuwe artikelen meer gepubliceerd en nog maar beperkt geactualiseerd, daardoor kunnen artikelen op bepaalde punten verouderd zijn. Reacties plaatsen bij artikelen is niet meer mogelijk.