Beleggen: Fundamentele- en Technische analyse

Wanneer je belegd moet je natuurlijk eerst het object van je belegging leren kennen, het gaat tenslotte om geld. Om het object te leren kennen heb je informatie nodig, die je dan gaat analyseren om een gefundeerde mening te vormen. In het beleggerjargon wordt altijd over twee soorten analyse gesproken: de fundamentele en de technische analyse. In deze deelvraag gaan we de verschillen tussen deze twee analyse technieken zoeken.

Fundamentele analyse

Fundamentele analyse is de techniek in de beleggerswereld waarbij beleggingsanalisten de aantrekkelijkheid van een aandeel ten opzichte van andere beleggingsmogelijkheden trachten te beoordelen door middel van een analyse van de gang van zaken in de onderneming of een bedrijfstak. Dat is een hele mond vol maar het principe is eigenlijk vrij simpel. Fundamentele analyse is te vergelijken met het leren kennen van een ander mens; wat moet je weten om iemand te kennen? Hierin kun je kijken naar hoe een persoon in het verleden heeft gereageerd op uiteenlopende omstandigheden, op successen en tegenslagen, sprak hij altijd de waarheid of zette hij die naar zijn hand? Dit zijn vragen die je kunt stellen op de vraag of je een persoon wel daadwerkelijk goed kent. Doordat je iemand kent, ben je beter in staat zijn reacties op toekomstige omstandigheden in te schatten.

Bij fundamentele analyse wordt er ook echt ‘in het bedrijf gekeken’ en alles wat ook maar enigszins van belang is wordt door de analist meegenomen om een voorspelling van de resultaten te maken. Er is geen standaard lijst met de onderwerpen waar een analist naar kijkt omdat daadwerkelijk alles van belang kan zijn.

Cultuur van het bedrijf

Ook een bedrijf heeft persoonlijke eigenschappen die gevormd worden door mensen die er werken. De kwaliteit van het bedrijf wordt namelijk uiteindelijk bepaald van het menselijk functioneren. Dit wordt vaak de cultuur van het bedrijf genoemd. Met een goed georganiseerd bedrijf wordt de cultuur bepaald door de leidinggevende, bij een slecht georganiseerd bedrijf is het moeilijk te achterhalen wat de cultuur is omdat deze afhangt van de omstandigheden en van de betrokkenen van dat ogenblik.

De cultuur van het bedrijf is te vergelijken met de persoonlijkheid van de mens. Het is een stelsel van normen en waarden die goed op elkaar moeten aansluiten om het werk goed te laten verlopen, dit vergroot tenslotte de arbeidsproductiviteit.

Rapportage

Naast cultuur en alle handelingen die daaruit voorkomen zijn er ook hardere gegevens van een bedrijf bekend; bijvoorbeeld de financiële gegevens. De wet eist dat die altijd op dezelfde wijze tot stand komen in een zelfde periode. Waardoor de cijfers dus vergelijkbaar zijn. Ook moet ieder beursgenoteerd bedrijf een jaarverslag publiceren bestaande uit een balans, een winst- en verliesrekening en de daarbij behoorde toelichting. Deze gegevens zeggen heel veel over een bedrijf. Een vraag die je jezelf kan stellen is bijvoorbeeld: ‘levert het bedrijf constante prestaties, en zo niet, hoe worden die fluctuaties verklaard?’. Het jaarverslag wordt toegelicht en besproken in een aandeelhoudersvergadering. Het bijwonen van zo’n vergadering kan weer een indruk geven van de cultuur van het bedrijf.
Ervaringen

Er is de mening van ervaringsdeskundigen bijvoorbeeld die van analisten en journalisten. Deze mening is gebaseerd op objectieve en subjectieve gegevens van een bedrijf en van de markt waarin dat bedrijf opereert. Vaak wordt deze mening weergeven in een vorm van een aantal simpele trefwoorden: kopen, houden of verkopen, of in veel gevallen de Engelse variant hiervan. Ook kan het zo zijn dat de ervaringsdeskundige hier een artikel over schrijft hoe hij tot zijn oordeel is gekomen. Samen met je eigen ervaring over het beleggingsproduct kun je zo je eigen fundamentele analyse vormen.

Fundamentele analyse is niets anders dan ‘verstand hebben van’. Als je juiste beleggingsbeslissingen wilt nemen, zul je er tijd in moeten steken.

Technische analyse

Technische analyse is een voorspellende techniek die pretendeert een wetenschap te zijn. Die wetenschap werkt als volgt. De analist stelt een hypothese op; dit is een voorlopige, nog niet bewezen, verklaring voor een waargenomen verschijnsel. Deze hypothese wordt gebaseerd op historische grafieken van aandelenkoersen in combinatie met informatie uit de markt, bijvoorbeeld de prijs en omzet. Informatie als de achtergronden van een bedrijf worden hier niet meegerekend omdat dit behoort tot de fundamentele analyse. Technische analyse wordt veel gebruikt in de beurshandel in een poging om de toekomstige waarde van aandelen op de korte termijn te voorspellen.

Wie zich steeds verder uitbreidende literatuur over technische analyse leest, beseft dat deze kunstvorm nog ver van wetenschap afstaat. Wetenschappers staan dan ook sceptisch tegenover technische analyse, zij volgen de hypothese op van de efficiënte markt(EMH). Dit is een theorie in de financiële wetenschap die de prijs van effecten vaststelt d.m.v. alle publieke informatie en toekomstverwachtingen. Professor Eugene Fama ontwikkelde deze theorie eind jaren zestig en publiceerde het in mei 1970 in de Journal of Finance onder de titel "Efficient Capital Markets: A Review of Theory and Empirical Work". Een van zijn belangrijkste conclusies was dat de theorie onmogelijk is omdat de toekomstige ontwikkelingen niet te voorspellen zijn.

Maar hoe kun je technische analyse dan wel omschrijven? Een goede definitie van hoe technische analyse in zijn werk gaat luidt als volgt: Technische analyse neemt waar dat koerspatronen uit het verleden vaak sterk lijken op die in het heden. Als je er van uit gaat dat koersen zich in trends bewegen, dat de geschiedenis zich herhaalt en dat alle factoren die de koers beïnvloeden hetzelfde zijn gebleven kun je zo de koerstrends voorspellen. De technische analyse probeert het gedrag van beleggers te voorspellen door te kijken naar marktbewegingen in het verleden en deze door te trekken naar de toekomst, ze kijken naar hoe mensen gereageerd hebben op de fluctuaties destijds. Bij technische analyse ga je er van uit dat het menselijke gedrag die zich uiten in emoties niet veranderen. Analisten zoeken een soortgelijke situatie uit het verleden uit en onderzoeken hoe de collectieve belegger (=alle belleggers bij elkaar) er toentertijd op gereageerd heeft. De theorie hierachter is dat de collectieve belegger er ditmaal hetzelfde op reageert.
Dit is een beetje tegenstrijdig met de verplichte tekst onder aan een beleggingsaanbieding ‘In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst’.

Informatie in de media

Beleggen is informatie verwerking. Het enige probleem is dat er eerder teveel dan te weinig informatie is en dat nieuws vaak te laat komt. Nieuws is maar even nieuws; daarna weet iedereen het en is het geschiedenis. De kunst is om uit alle nieuws de informatie te beperken en daaruit de hoofdlijnen halen. Een andere kunst is om feiten en meningen van elkaar gescheiden te houden. Ook de mening van een ervaringsdeskundige hoeft niet altijd de juiste te zijn. Deze kunst leer je alleen door er mee aan de gang te gaan. De informatie kun je vinden in kranten, tijdschriften, boeken, televisie en op internet. De rol van de informatievoorziening wordt steeds meer over genomen door internet. Dit omdat er op het internet snel informatieoverdracht kan plaatsvinden. Een bijkomend nadeel hierbij is dat ieder persoon het vermogen bezit om informatie op internet te verspreiden. Het is daarom noodzakelijk om de informatie op betrouwbaarheid te controleren door bijvoorbeeld de bronnen na te trekken.

Conclusie

Welke analysemethode het beste is valt niet te zeggen. Een duidelijk verschil tussen de twee analysemethodes is dat bij de fundamentele analyse de oorzaken van een koersbeweging bestudeerd wordt terwijl bij de technische analyse slechts de effecten bestudeerd worden. Een technische analist is er van overtuigd dat alleen het effect van belang is om een voorspelling van het koersverloop te maken, kijkend naar eerder behaalde resultaten en hoe de mensen er destijds op reageerden.

Ik zelf ben van mening dat je zowel naar technische als fundamentele analyse moet kijken maar als ik deze twee analysemethodes zou moeten rangschikken zou ik fundamentele analyse op de eerste plaats zetten. Bij fundamentele analyse wordt er echt binnen een bedrijf gekeken en omdat dit proces met de jaren kan veranderen kunnen ook de resultaten per jaar verschillen. Maar welke analysemethode het ‘beste’ is valt niet te zeggen, ieder mens heeft zijn eigen voorkeuren.