Beleggen: basiskennis opties (deel I)

Een optie is een recht tot koop of verkoop van iets tegen een vooraf vastgestelde prijs, gedurende een bepaalde periode. Op de optiebeurs worden opties verhandeld op aandelen, obligaties, edelmetalen, indexcijfers en valuta die de houder het recht geven om gedurende een vastgestelde termijn een gestandaardiseerde hoeveelheid van de onderliggende waarde tegen een overeengekomen prijs te kopen (call-opties) dan wel te verkopen (put-opties)

Definities

call-optie
De koper heeft het recht op de aankoop en de verkoper de plicht tot de verkoop van de onderliggende waarde.

put-optie
De koper heeft het recht op de verkoop en de verkoper de plicht tot de aankoop van de desbetreffende onderliggende waarde

vier mogelijkheden voor optie-belegger

1. Kopen van een call → recht tot aankoop van de onderliggende waarde
2. Verkopen of schrijven van een call → plicht tot verkoop
3. Kopen van een put → recht tot verkoop van de onderliggende waarde
4. Verkopen of schrijven van een put → plicht tot aankoop

---

Handelseenheid en noteringswijze

noteringswijze van obligatie-opties

	Handelseenheid per	Noteringswijze in
Aandelen	100 aandelen	euro's per aandeel
Obligaties	10.000 euro nominaal	% van de nominale waarde
Goud	10 troy ounces	US dollars per troy ounce
Zilver	250 troy ounces	US dollars per troy ounce
Zilver	1000 troy ounces	US dollars per troy ounce
Dollar/euro	$10.000	euro's per $100
Dollar/Euro Jumbo	$10.000	euro's per $100
Pond/euro	$10.000	euro's per $100

uitoefenprijs
De vooraf vastgestelde prijs waartegen de onderliggende waarde kan worden gekocht (call) of verkocht (put).

uitoefenmaand
De maand waarin het optiecontract (maximaal 3, 6 of 9 maanden) afloopt (voor aandelen zijn de uitoefenmaanden: januari, april, juli, oktober).

expiratiedatum
Een optiecontract kan worden verhandeld tot 16.00 uur op de derde vrijdag van de uitoefenmaand, doch loopt pas af om 13.00 uur op de eerstvolgende zaterdag. Men kan dus na vrijdag 16.00 uur nog haar rechten uitoefenen. Houdt rekening met dit risico.

a = asked
Dit is de prijs waarvoor iemand bereid is een bepaalde optie te verkopen (laatkoers). Niemand is bereid voor deze prijs te kopen.

---

De organisatie van de optiebeurs

deelnemende partijen aan de optiehandel

• Public Member Order: een bank of commissionair die de order van het publiek aanneemt en ze laat uitvoeren door een floorbroker.
• floor broker: Deze voert orders op de beursvloer uit.
• marketmaker: Deze onderhoudt een markt door voortdurende bied- en laatkoersen af te geven.
• orderbook official: houdt het orderboek bij.
• clearing member: de clearing member regelt de afwikkeling van de transactie en garandeert de transactie. Zij zorgen dat te allen tijden aan alle verplichtingen kan worden voldaan.
• European Options Clearing Corporation: Deze garandeert de nakoming van de verplichtingen van alle ter beurze afgesloten contracten en fungeert dus altijd als tegenpartij. Dit houdt in dat er geen directe verbinding is tussen kopers en verkopers. De verplichtingen gelden tegenover de clearingmembers.

---

Hoe kunt u handelen in opties?

bank of commissionair
U kiest een bank of commissionair die voor u als Public Order Member (POM) gaat fungeren, nadat u met die POM een optie-overeenkomst heeft gesloten.

order in een orderbook
Wanneer uw order niet direct kan worden uitgevoerd, zal deze in het orderbook worden opgenomen dat wordt bijgehouden door een order book official. Zodra nu een order binnenkomt van iemand die een call wil verkopen, terwijl er op dat moment geen marketmaker of floor broker is die meer wil betalen, dan wordt uw order uit het orderbook met voorrang uitgevoerd.

posities die een belegger kan innemen indien hij een hogere dan wel een gelijke of lagere koers verwacht

koersverwachting	beperkte risico	onbeperkte risico
hoger	kopen call	verkopen put
gelijk		verkopen calls en put tegelijk
lager	kopen put	verkopen call
onduidelijke doch sterke fluctuaties	kopen put en call tegelijk

---

Functie en doel van beleggen met opties

Een belegger kan om verschillende redenen in opties beleggen:

1. hefboomwerking
2. risicobeperking (bescherming van het risico van aandelenbelegging of: bescherming tegen koersdaling)
3. winstbescherming (bescherming van behaalde winst op aandelen)
4. extra inkomsten (het creëren van extra inkomsten uit aandelen)
5. goedkoop aankopen (het aankopen van aandelen tegen een lagere koers dan de op dat moment geldende beurskoers)

hefboomwerking van opties
Opties geven de belegger de mogelijkheid om met een relatief kleine inzet een relatief groot resultaat te halen.

twee manieren om met behulp van opties het risico, verbonden aan het beleggen met aandelen, beperken

• Calls in plaats van aandelen kopen
• Aandelenbezit beschermen met calls

een manier om behaalde winst op aandelen met behulp van opties veilig te stellen
Voorbeeld:

• Koers 200 aandelen van €28,40 naar €35 gestegen
• Aandelen verkopen €6.60 x 200 = €1320
• Twee call-opties 35 aankopen met een looptijd van b.v. 5 maanden van €4 per contract (optiepremie van €4 per aandeel)

beleggen met opties kan een lager verliesrisico met zich meebrengen dan het beleggen in aandelen
De winst is veilig gesteld men blijft bovendien nog volop in de race. Stijgt namelijk de koers verder, dan profiteert men toch nog van de winst op de opties. Daalt de koers beneden €35 dan wel optie kwijt (€4) maar niet meer dan dat.

met behulp van opties uw inkomsten uit aandelenbeleggingen vergroten
Door het gedekt schrijven van call-opties
voorbeeld:

• aandelen of obligaties tussen €100 en €103.
• Call 150 -2 maanden- premie €2,50.
• U geeft evenveel kooprecht af als de grootte van uw beleggingen in aandelen.
• U verkoopt dus één call tegen elke 100 aandelen die u bezit.
• Zolang de koers onder de €107,50 blijft, maakt u extra winst met de geschreven optie.
• Koers stijgt van €101 naar €104. Rendement van €3 naar €3 + €2,50 = €5,50.
• Dit een aantal keer per jaar herhalen en de winst stijgt met 10 à 20 procent.

wijze waarop u d.m.v. opties aandelen kunt verkrijgen tegen een lagere koers dan de beurskoers
Door het schrijven van puts.
voorbeeld:

• Koers €100. Deze is te hoog.
• Verkopen put-opties 90 voor €3.
• Bij een verplichte aankoop kosten de aandelen nu €90 - €3 = €87.
• Blijft de koers > 90 dan heeft u de premie verdient en kunt u opnieuw puts schrijven.

Nadeel bij spectaculaire stijging aandeel.
© 2008 - 2010 Etsel, gepubliceerd in Beleggen (Financieel) op 02-11-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Etsel is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Beleggen: basiskennis opties (deel II): In deel II van basiskennis opties wordt gekeken naar de soorten opties: in-the-money-opties, at-the-money-opties, out-of-the money. Daarnaast wordt bezien hoe een opti…
• Structured products: Hier volgt een overzicht en uitleg van zogeheten "structured products", samengesteld uit de standaardproducten.
• Beleggen voor dummies: Wie een goed belegde boterham wil, kan het best beleggen. Het klinkt logisch, maar is het dat ook? Want beleggen brengt ook risico's met zich mee. Wat houdt het beleggen precies in, wa…
• Beleggingen – beleggen in opties: Beleggen komt op veel verschillende manieren voor. Zo kun je beleggen in aandelen en obligaties, maar ook in een beleggingsfonds stappen. Het voordeel daarvan is dat een des…
• Opties op aandelen: Je kunt aandelen kopen of verkopen, maar vaak kun je ook een optie op aandelen kopen of verkopen. Een optie is niets anders dan een recht; dit recht kun je dus kopen of verkopen.