Schenken en schenkingsrechten België

Wie in België tijdens zijn leven een schenking of handgift doet, hoeft niet altijd schenkingsrechten betalen. Dat hangt af van de soort van schenking. Bovendien maakt het verschil in welk gewest de schenker op het ogenblik van de schenking als zijn fiscale woonplaats heeft. Hebt u in België een schenking ontvangen, lees dan hier wat dat financieel voor u betekent. Bijvoorbeeld in Vlaanderen.

Wat is een schenking

Bij een schenking doet een schenker gratis en onherroepelijk afstand van een roerend of onroerend goed. De ontvanger van de schenking is de begiftigde. Een schenking kan roerende zaken betreffen zoals geld, juwelen, schilderijen, auto's, kasbons of aandelen. Of een onroerende zaak, zoals een huis, een appartement, bouwgrond en akkerland.

Roerende en onroerende zaken

Het onderscheid tussen roerende en onroerende zaken is bij een schenking belangrijk. Elk zijn ze onderworpen aan andere regels. Bij een schenking van onroerende zaken is een notariële akte verlicht, moet deze akte bij de administratie van de belastingdienst worden geregistreerd en moeten hierover schenkingsrechten als belasting worden betaald. Bij een roerend goed heeft men de keuze uit:

• Een handgift. Hierbij gaan goederen van hand tot hand en moeten geen moeten geen registratierechten of schenkingsrechten worden betaald.
• Een onrechtstreekse schenking per overschrijving. Het gaat om een overboeking op een zichtrekening per bank. Hier hebt u de keuze. Als u de schenking laat registreren betaalt u registratierechten of schenkingsrechten. Doet u dat niet dan is de schenking belastingvrij.
• Een notariële schenking. Deze akte wordt geregistreerd en dus betaalt u notariskosten, registratiekosten en schenkingsrecht.

Wat is een handgift

Een handgift is een schenking die van de ene persoon naar een ander overgaat en voldoet aan onderstaande eisen:

• De wil om te schenken moet aantoonbaar aanwezig zijn.
• Wat wordt geschonken wordt dadelijk en onherroepelijk doorgeven.
• De begiftigde krijgt de gift in handen voor het overlijden van de schenker. Zowel schenker als begiftigde moeten in leven zijn bij de schenking en de aanvaarding.
• De schenking moet kosteloos zijn.
• Het zijn roerende goederen die materieel kunnen worden overgedragen.

De handgift hoeft niet via een notaris te passeren.

Schenking wel of niet registreren in België

Zodra een schenking wordt geregistreerd bij de administratie, belastingdienst, betaalt u registratierechten en schenkbelasting. Bij onroerende zaken hebt u geen keuze, bij roerende zaken wel. Let er wel op dat als een gift niet werd geregistreerd en de schenker komt te overlijden binnen 3 jaar na de schenking, dat de schenking dan deel uitmaakt van de nalatenschap, waarover successierechten moeten worden betaald. Als u dus een schenking krijgt van iemand die niet binnen 3 jaar komt te overlijden en u registreert de schenking niet, dan hebt u de goederen belastingvrij ontvangen en maken ze geen deel uit van de nalatenschap. De fiscus mag altijd een bankonderzoek doen naar de verrichtingen in de afgelopen 3 jaar voor het overlijden.

Hoeveel schenkingsrechten betaal ik per gewest

U betaalt in België per gewest een ander tarief, maar het mooie is dat de heffing vlak is. Dat wil zeggen dat u in een bepaald gewest hetzelfde percentage aan belasting betaald, ongeacht de grootte van de schenking. Wel maakt het nog verschil wat voor relatie u tot de schenker hebt. De ontvanger van schenking, de begiftigde, betaalt de verschuldigde belasting. De percentages zijn per gewest als volgt:

Schenkbelasting handgift per gewest voor roerende zaken in procenten van de schenking:

Gewest	echtgenoot en samenwonende	kind, kleinkind, ouder, grootouder	anderen
Vlaams Gewest, Vlaanderen	3 %	3 %	7 %
Brussels hoofdstedelijk Gewest	3 %	3 %	7 %
Waals Gewest	3 %	3 %	broer of zus, oom of tante, neef of nicht: 5 % anderen: 7%

Een schenker kan de afgelopen jaren verhuist zijn. In dat geval wordt het tarief toegepast van het Gewest waarin de schenker de 5 jaar voorafgaand aan de schenking het langst zijn fiscale woonplaats had.

Schenking van onroerende zaken

Bij een schenking van onroerende zaken wordt het een stuk lastiger om te bepalen hoeveel u betalen moet. U doet er goed aan om dit aan de notaris te vragen. Zo verschillen niet alleen de tarieven per gewest, maar maakt het verschil om wat voor onroerende zaak het gaat en uw verwantschap met de schenker. De kortingen die u, onder voorwaarden kunt krijgen, verschillen ook per gewest en per geval. Onderstaand vindt u de tarieven voor het Brussels hoofdstedelijk Gewest voor de schenking van onroerend goed, niet zijnde grond:

Waarde schenking vanaf	Waarde schenking tot en met	Tussen echtgenoten en samenwonenden en in rechte lijn	Voordeeltarief echtgenoten en samenwonenden en in rechte lijn
-	50.000 euro	3%	2%
50.000 euro	100.000 euro	8%	5,3%
100.000 euro	175.000 euro	9%	6%
175.000 euro	250.000 euro	18%	12%
250.000 euro	500.000 euro	24%	24%
500.000 euro	-	30%	30%

Aan het voordeeltarief zijn allerlei voorwaarden verbonden, zoals:

• De ontvanger moet zich in de akte verplichten om binnen 2 jaar na registratie van de akte zijn hoofdverblijfplaats te vestigen op het adres van de geschonken woning.
• Daarna tenminste 5 jaar dit hoofdverblijfplaats in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest behouden vanaf de datum van vestiging.

Er geldt ook nog een vermindering als de ontvanger partner of echtgenoot minstens 3 kinderen in leven heeft die nog niet 21 jaar oud zijn. De korting bedraagt 4 % per kind met een maximum van 124 euro per kind. Onder dezelfde voorwaarden geldt een korting van 2% als u geen partner, echtgenoot of echtgenote bent.

Waarde schenking vanaf	Waarde schenking tot en met	Tussen broers en zussen	Aan oom, tante, neef of nicht	anderen
-	12.500 euro	20%	35%	40%
12.500 euro	25.000 euro	25%	35%	40%
25.000 euro	50.000 euro	30%	35%	40%
50.000 euro	75.000 euro	40%	50%	55%
75.000 euro	100.000 euro	40%	50%	65%
100.000 euro	175.000 euro	55%	60%	65%
175.000 euro	250.000	30%	70%	80%
250.000 euro	-	65%	70%	80%

Schenkingsrechten en schenkbelasting in het Vlaamse Gewest:

Waarde schenking vanaf	Waarde schenking tot en met	Tussen echtgenoten en samenwonenden en in rechte lijn	Voordeeltarief echtgenoten en samenwonenden en in rechte lijn
-	12.500 euro	3%	1%
12.500	25.00 euro	4%	2%
25.000 euro	50.000 euro	5%	3%
50.000 euro	100.000 euro	7%	5%
100.000 euro	150.000 euro	10%	8%
150.000 euro	200.000 euro	14%	14%
200.000 euro	250.000 euro	18%	18%
250.000 euro	500.000 euro	24%	24%
500.000 euro	-	30%	30%

Slot

Gaat het om een roerende schenking van geld, juwelen en dergelijke dan kunt u in België eenvoudig de belasting ontlopen als de schenker langer dan 3 jaar na de schenking nog leeft. Bij een onroerende zaak is registratie en betaling van belastingen verplicht. Het is veel uitzoekwerk om te zien hoeveel u moet betalen en of u voor bepaalde kortingen in uw Gewest in aanmerking komt. Een notaris kan u hierbij altijd verder helpen.