Wordt inflatie economisch het thema van de jaren twintig?

Wordt inflatie economisch het thema van de jaren twintig? Er is waarschijnlijk geen thema dat mensen zoveel bezig houdt over economische kwesties als het onderwerp inflatie. Bekend is de angst voor het veronderstelde fundamentele kwaad en het verval van de samenleving in de jaren twintig van de vorige eeuw. En meer nog dan de daaropvolgende depressie. Inflatie was immers een belangrijke drijfveer voor de opkomst van Adolf Hitler. Enige inflatie is normaal. Maar als het uit de hand loopt, kan inflatie grote schade aanrichten: de waarde van het geld zal afnemen en investeringen blijven uit. Hoe erg is inflatie eigenlijk en wat kunnen we ertegen doen?

Inhoud


Wat is inflatie

Consumentenprijzen die stijgen, dat is de simpele definitie van inflatie. Die definitie is niet verkeerd, maar economen willen het graag wat preciezer duiden. Ze willen weten waarom de prijzen stijgen. Inflatie houdt verband met de geldhoeveelheid. Inflatie ontstaat altijd als de geldhoeveelheid sneller groeit dan goederen en diensten zich in een land vermenigvuldigen. Dan verliest het geld aan waarde. Dat is inflatie zoals omschreven door Nobelprijswinnaar Milton Friedman.
Inflatie kan men zien als een kettingreactie en is meestal het gevolg van een "booming" economie. De toenemende vraag naar goederen en diensten in een dergelijke fase laat de prijzen stijgen.

Hoe ontstaat inflatie

Ter onderscheiding van de inflatie die te maken heeft met een aantrekkende of oververhitte economie, kennen we ook het begrip "geïmporteerde inflatie". Zo leidde op enig moment de grote vraag naar olie, gas en grondstoffen op de wereldmarkt voor inflatie in veel geïndustrialiseerde landen, zonder dat hun eigen economie naar behoren draaide. De hoge prijzen die leiden tot een opwaartse druk op de kosten van levensonderhoud, hebben dan soms een zogenaamd tweede-ronde-effect. Om het verlies aan koopkracht te compenseren, drukken vakbonden en werknemersvertegenwoordigers loonsverhogingen door. De kosten daarvan leiden vervolgens tot een tweede ronde van prijsstijgingen. Centrale banken proberen in zo'n scenario, afhankelijk van hun missie, om het gevaar van inflatie te bestrijden door het verhogen van de rente. Bij een geïmporteerde inflatie moet men daarbij zeer omzichtig te werk gaan. Want een stijgende rente werkt op een kwakkelende economie als vergif.

Inflatieverwachting

Staten lanceerden begin 2020 wereldwijd ongekende hulpprogramma's vanwege de corona-pandemie. En centrale banken financierden een groot deel daarvan met nieuw gecreëerd geld. Toch verwachten de meeste spelers op de financiële markten en economen geen inflatie . Enerzijds omdat het gelijkenissen vertoont met de ervaringen na de financiële crisis van 2008, anderzijds omdat we eerst met een deflatoire schok te maken krijgen.

Veel liquiditeit die niet tot uiting komt in de reële economie

In de eurozone steeg de M1-geldhoeveelheid, bestaande uit contant geld en termijndeposito's, sinds het begin van het jaar 2020 met zes procent en was die in juni van dat jaar twaalf procent hoger dan de waarde van het jaar ervoor. Daarentegen daalde de economische productie in deze periode onwaarschijnlijk sterk. Dat leidt tot veel liquiditeit die niet tot uiting komt in de reële economie.

Die enorme stijging van de geldhoeveelheid zou verdampen als dat nieuwe geld werd opgepot . Maar aangezien ook langlopende bankdeposito's vrijwel geen rente opleveren, is daar geen reden voor. Dus mensen zullen het nieuwe geld toch ergens aan uitgeven. Sommigen gebruikten het om waardevaste activa te kopen en daardoor de prijzen daarvan te stimuleren. We weten echter ook dat de omloopsnelheid al jaren daalt. Er is dus toch sprake van enig oppottend effect.

Stimulering van de productie in plaats van verhoging consumentenprijzen

Economen vertrouwen erop dat de uitgaven voor goederen en diensten de aankopen van waardevaste activa zullen volgen. Het helpt dat het nieuw gecreëerde geld niet weg is. Het is alleen van eigenaar veranderd. En het helpt nog meer dat de geldmachines van de centrale banken op volle toeren blijven draaien. Dus er komt nog meer geld in omloop. Het valt echter nog te bezien of de bezitters ervan het daadwerkelijk zullen uitgeven zoals voormalig ECB-topman Draghi altijd had gehoopt. In plaats van verhoging van de consumentenprijzen veronderstellen veel economen dat het nieuwe geld de productie zal aanwakkeren. En dat het de arbeiders die uit de lockdown komen, weer loon en brood zal verschaffen. Men moet er echter rekening mee houden dat de financiële middelen van de economie na de crisis aanzienlijk groter zullen zijn dan voorheen.

Alleen spaargeld financiële zelfmoord

Bezit van alleen spaargeld geldt als financiële zelfmoord. Als zelfs spaarrekeningen met een "adembenemend" tarief van 0,5 procent de actuele inflatie van niet kunnen bijbenen, houdt dat voor beleggers in dat men naar alternatieve beleggingen moet uitkijken.
  • Goud en zilver zijn in dat verband bijna voorbestemd als bescherming bij uitstek tegen inflatie.
  • Maar ook de valutahandel biedt rendementen die men met geen enkele andere beleggingsvorm kan realiseren.
  • Wie van de forexhandel geen kaas gegeten heeft en er ook liever niet aan deelneemt, kan een zogenaamd “managed account” openen en de groei van zijn vermogen aan professionals overlaten. In enkele gevallen zijn op die manier rendementen van 90-100 procent per jaar mogelijk, dat alles bij overzienbare risico’s, zolang men tenminste de handel aan professionals overlaat.

Alleen de staat heeft baat bij hoge inflatie

Banken vragen bij stijgende inflatie voor leningen een hogere risicopremie en ze schuwen langere looptijden. Want hoe weet je wat het geld dat wordt terugbetaald nog waard is? Leningen worden duurder, de rente stijgt en de groei vertraagt. Alleen de staat is winnaar bij inflatie. De minister van Financiën weet dat het papiergeld waarin diens schulden uitstaan, niets anders is dan een belofte om te betalen. En die schuld is minder waard bij toenemende inflatie. Dit verklaart ook waarom overheden niet altijd geneigd zijn de inflatie te stoppen.

Lees verder

© 2011 - 2020 Serkozy, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Wat is inflatie en wat zijn de gevolgen?Wat is inflatie en wat zijn de gevolgen?In het nieuws horen we vaak berichten over de inflatie. Maar wat is inflatie precies? En hoe wordt het berekend? En wat…
Sparen met hoge renteSparen met hoge renteBeleggers die een spaarrekening aanhouden, verwachten natuurlijk een hoge rente, ook voor direct opvraagbaar spaargeld.…
Definitie van inflatieDefinitie van inflatieInflatie: een woord dat we veel om ons heen horen. Wat betekent inflatie nu precies en is dat ook op mij van toepassing?
Pensioen en inflatiePensioen en inflatieIn uw werkzame periode bouwt u pensioen op ter aanvulling op de AOW. De inflatie en wisseling van baan veroorzaakt een p…

Wat kost een carport?U kunt uw auto afschermen tegen gure weersomstandigheden en warme zomers met een carport. U kunt een carport ook zien al…
Wat kost een kamer voor een student?Wat kost een kamer voor een student?Het studeren zelf is al kostbaar. In het geval de student hiervoor ook nog een eigen woonruimte moet betrekking, is de h…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Geralt, Pixabay
  • https://www.nrc.nl/nieuws/2018/09/06/inflatie-indicator-cbs-stijging-consumentenprijzen-is-grootste-in-bijna-vijf-jaar-a1615547

Reageer op het artikel "Wordt inflatie economisch het thema van de jaren twintig?"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Serkozy
Laatste update: 05-07-2020
Rubriek: Financieel
Subrubriek: Geld
Special: Geldsysteem
Bronnen en referenties: 2
Schrijf mee!