InfoNu.nl > Financieel > Geld > Basisinkomen in Nederland: realistisch en betaalbaar?

Basisinkomen in Nederland: realistisch en betaalbaar?

Basisinkomen in Nederland: realistisch en betaalbaar? Waarom geen gewaarborgd basisinkomen invoeren voor iedere inwoner van het land? Dat is een idee dat meer en meer opgang maakt sinds de economische crisis van 2008. Op Europees niveau werd er een burgerinitiatief opgestart om van het basisinkomen een issue te maken bij de Europese Commissie. Ook in Nederland komt het onvoorwaardelijk toekennen van een gewaarborgd basisinkomen aan iedereen meer en meer in de schijnwerpers te staan, mede dankzij de Basisinkomen Partij (BIP). De bedoeling is om iedereen, ongeacht of je nu werkt of niet, een onvoorwaardelijk maandelijks geldbedrag te garanderen. Tegelijk ben je niet onderworpen aan controles van allerlei instanties; integendeel: er wordt geen tegenprestatie van je verwacht. Het gaat dus niet om een uitkering maar om een onvoorwaardelijk basisinkomen. Allemaal goed en wel, maar is dat basisinkomen wel realistisch? En is een dergelijke toekenning van een basisbedrag in Nederland ook betaalbaar?

Verschil basisinkomen - uitkering

Een onvoorwaardelijk basisinkomen, door de staat uitgekeerd zonder onderscheid van werkende of niet-werkende mensen, daar kan toch niemand tegen zijn? Dat is alvast het uitgangspunt van de voorstanders van het idee. Het gaat om een bepaald bedrag dat aan iedereen wordt betaald zonder dat er aan een voorwaarde voldaan moet zijn. Wordt er aan een voorwaarde voldaan, zoals ziekte of werkloosheid, dan spreekt men van een uitkering.

Discussie in Europa

Basisinkomen is een begrip dat de laatste jaren meer en meer onderwerp is gaan uitmaken van actieve discussies sinds de economische crisis van 2008. Gangmaker op Europees vlak is in de eerste plaats het Europees Burgerinitiatief of EBI dat zich inzet voor een invoering van een gewaarborgd Europees basisinkomen. Als er voldoende handtekeningen worden verzameld, dan is de Europese Commissie gedwongen om het onderwerp op de agenda te plaatsen en te bestuderen. In december 2015 maakte Finland dan weer bekend dat het een voorstel klaar heeft om iedere inwoner een basisinkomen van 800 euro te geven. Tegelijkertijd zouden dan wel sociale uitkeringen afgeschaft worden.

Basisinkomen in Nederland

Ook in Nederland is het idee van het basisinkomen in de eenentwintigste eeuw vaker op de voorgrond getreden. En intussen wordt het aantal voorstanders groter en groter. De idee van het basisinkomen werd in Nederland al meermaals in de aandacht gebracht door tal van politieke partijen, zoals D66, De Groenen, de Souverein Onafhankelijke Pioniers Nederland en de Partij van de Toekomst. Zelfs in 1985 maakte de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid al duidelijk dat de invoering van een gedeeltelijk basisinkomen een goede beslissing zou zijn.

Vereniging Basisinkomen en de BIP

Maar de bekendste voorstanders van het basisinkomen zijn in Nederland allicht de Vereniging Basisinkomen (géén politeke partij) en de politieke partij BIP of Basisinkomen Partij. Beiden streven naar de invoering van een onvoorwaardelijk basisinkomen, terwijl de BIP ook enkele andere opvallende programmapunten heeft (zoals bijv. de herinvoering van de Nederlandse gulden en kosteloos onderwijs). Maar ook onafhankelijke denkers en opiniemakers brengen de potentiële voordelen van het basisinkomen voor iedereen meer en meer in de belangstelling.

Onvoorwaardelijk basisinkomen in Nederland betaalbaar?

Voorstanders van het basisinkomen halen aan dat het financieren van het basisinkomen geen probleem kan zijn, zolang het bedrag in de buurt van de bijstandsnorm blijft. Integendeel, er zou zelfs nog voldoende geld overblijven dat op een andere manier nuttig kan gespendeerd worden (Voor een voorbeeld van berekening: zie http://www.visionair.nl/politiek-en-maatschappij/nederland/hoe-kan-het-basisinkomen-bekostigd-worden/). Met de omhoog schietende vergrijzing vreest men ervoor dat de pensioenen in de toekomst onbetaalbaar worden, terwijl er door de crisis ook meer mensen een uitkering aanvragen. Een invoering van een gewaarborgd basisinkomen zou dit probleem kunnen vereenvoudigen en oplossen.

Onvoorwaardelijk basisinkomen: realistisch?

Idee

Allicht zullen voor- en tegenstanders van een onvoorwaardelijk basisinkomen met allerlei berekeningen komen aanzetten om te bewijzen dat het basisinkomen betaalbaar of onbetaalbaar is. In het licht van een mogelijke uitvoering van de plannen van het basisinkomen is het waarschijnlijk interessanter om in plaats van de financiële haalbaarheid te kijken naar de achterliggende idee van het concept. Iedereen een basisinkomen geven zonder tegenprestatie schaft een heleboel bureaucratische rompslomp af. Het zorgt bovendien voor een grote zucht van opluchting bij werklozen die niet meer door een controle-ambtenaar worden lastiggevallen.

Nieuwe filosofie

Stress, angst en onzekerheid worden op die manier vervangen door zekerheid en stabiliteit. Daarnaast heeft men de mogelijkheid om zichzelf verder te ontwikkelen op welk vlak dan ook, wat een algemeen gevoel van welbehagen stimuleert. De cruciale vraag of het basisinkomen ingang kan vinden zal ongetwijfeld afhangen van een verandering van de geldende arbeidsfilosofie. Kan de meerderheid van de bevolking de klassieke idee van "loon naar werk" achter zich laten, om deze te vervangen door een moderne versie van leven waarbij arbeid, en de materiële voordelen ervan, niet meer verheerlijkt worden zoals voorheen? Is het antwoord positief dan zal de "kwaliteit van het leven" in de plaats kunnen komen van de "kwantiteit van werken en consumeren".

Lees verder

© 2013 - 2019 Verdanov, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
De voor- en nadelen van een basisinkomenDe voor- en nadelen van een basisinkomenHet invoeren van een basisinkomen voor iedereen zonder tegenprestatie heeft voor- en nadelen. Met de toenemende robotise…
Een basisinkomen voor iedereenEen basisinkomen voor iedereenHet basisinkomen voor iedereen wordt door sommigen gezien als een utopie, maar is dit inderdaad zo? De gedachte krijgt w…
Hoe onvoorwaardelijk is de mens?Hoe onvoorwaardelijk is de mens?Het komt nogal eens voor dat je impulsief iets zegt of doet en pas later denkt dat het misschien toch niet zo handig was…
Lening afsluiten met een uitkering?Lening afsluiten met een uitkering?Geld lenen met een uitkering? Dit kan soms lastige problemen met zich meebrengen. Want wanneer men recht heeft op een ui…
Beslag op salaris of uitkering; de regels op een rijtjeAls iemand schulden heeft en deze niet vrijwillig voldoet, kan een schuldeiser er toe besluiten om beslag te leggen op h…
Bronnen en referenties
  • http://www.visionair.nl/politiek-en-maatschappij/nederland/hoe-kan-het-basisinkomen-bekostigd-worden/, bezocht op 15/12/2015.
  • http://nl.wikipedia.org/wiki/Basisinkomen, bezocht op 15/12/2015.
  • http://basisinkomen.nl/wp/, bezocht op 15/12/2015.
  • http://delangemars.nl /, bezocht op 15/12/2015.
  • http://www.welingelichtekringen.nl/economie/526585/in-finland-krijgt-iedere-burger-binnenkort-een-basisinkomen-van-800-euro-per-maand.html, bezocht op 15/12/2015.

Reageer op het artikel "Basisinkomen in Nederland: realistisch en betaalbaar?"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Verdanov
Laatste update: 15-12-2015
Rubriek: Financieel
Subrubriek: Geld
Special: Gewaarborgd basisinkomen
Bronnen en referenties: 5
Schrijf mee!