Minder zorg over je spaargeld dankzij Basel-III akkoord

De wereldwijde kredietcrisis die in 2007 ontstond heeft tot chaos op de financiële markten geleid en was er de oorzaak van dat in menig land banken failliet gingen c.q. met staatsteun overeind bleven of genationaliseerd werden. Daarnaast kregen ook andere bedrijfstakken het overal zwaar met als gevolg massale werkloosheid. Al snel gingen er stemmen op: “dit mag nooit meer gebeuren” met als resultaat de in september 2010 gelanceerde nieuwe internationale bankregels.

2007 het jaar van de kredietcrisis

Als je vóór het jaar 2007 beweerde dat zelfs banken failliet konden gaan werd je door menigeen voor wereldvreemd gehouden ondanks het feit dat in de vorige eeuw wel degelijk ook in Nederland banken in problemen zijn gekomen, zoals het faillissement van Teixeira de Mattos en het bijna faillissement van Slavenburgs bank in de jaren’70.

Sinds 2007 weten we allemaal beter, na het faillissement van o.a. Lehmans brothers, Icesave, DSB en de ernstige problemen, bij ING, ABN-AMRO, Fortis enz. Zonder overheidssteun zouden veel meer banken zijn omgevallen. Door ongebreidelde winstzucht, verkeerde bonussystemen en de behoefte aan aandelenstijging werden er door financiële instellingen onverantwoorde risico’s genomen en met oogkleppen gehandeld.

Dit nooit weer

Gelukkig lijkt het anno 2010 allemaal weer langzaam op z’n pootjes terecht te komen en keert het vertrouwen in banken en andere financiële instellingen langzaam terug. Dat neemt niet weg dat een herhaling van de catastrofe mondiaal is aangepakt via internationale regels, onder de naam Basel-III waaraan banken in 27 landen zich voortaan dienen te houden.

Maatregelen van Basel-III

Als belangrijkste maatregel geldt dan banken voortaan een veel grotere financiële buffer dienen aan te houden. Tegenover alle beleggingen en leningen moeten banken vanaf 2015 ten minste 4,5% eigen kernkapitaal hebben staan. Bovendien moeten de banken vanaf 2019 beschikken over een 2,5% extra buffer.

Bedoeling van de buffers

Veel van de banken zijn gedurende de kredietcrisis in zorgelijke problemen geraakt. Deugdelijke buffers kunnen banken echter helpen om bij onverwachte calamiteiten bepaalde zware jaren door te komen. Aldus de heer Wellink, president van de Nederlandsche bank, die een belangrijke rol had bij het tot stand komen van het Basel-III akkoord. Elk voordeel heeft uiteraard een nadeel en een nadeel van een dergelijke extra kapitaalreserve zit ‘m in het feit dat dit extra geld dat achter de hand moet worden gehouden, natuurlijk niet kan worden gebruikt om uit te lenen of te beleggen en daar dus ook geen winst mee kan worden gemaakt. Het gevaar schuilt erin dat banken dan op andere fronten meer risico gaan nemen om hun winsten op peil te houden.

Consequentie op korte termijn

Voor de kleinere Nederlandse banken zijn de consequenties van de maatregel te overzien aangezien zij in de meeste gevallen al aan de nieuwe regels voldoen. Ter illustratie: in september 2010 noteert SNS-Reaal over de eerste 6 maanden van 2010 reeds een buffer van 8,6% en voldoet daarmee ruimschoots aan de nieuwe regels zoals opgesteld door het Basels Comité. Daarentegen hebben de grotere banken veel extra kapitaal nodig om tijdig aan de eisen te voldoen.

Consequenties voor de consument

Voor de consument zullen er weinig opvallende wijzigingen en consequenties zijn, volgens een woordvoerder van DNB. Enerzijds wordt bankieren wellicht duurder, omdat de banken een groter deel van hun geld niet te gelde kunnen maken, (beleggen of uitlenen) maar daar staat tegenover dat de banken door de grotere buffers ook veel veiliger worden, waardoor de belastingbetaler minder vaak hoeft bij te springen. Daarbij komt dat een meer kredietwaardige en vertrouwenwekkender bank makkelijker kan lenen. Dus de voor- en nadelen heffen elkaar wat dat betreft zo’n beetje op.

Maatregel geeft rust

De markt heeft in eerste instantie goed gereageerd op de maatregel van het Basel-III akkoord, met name de ruime periode die de banken gegund krijgen om orde op zaken te stellen is goed gevallen in de markt aangezien dat betekent dat niet gelijk alle winst direct opzij gezet te worden voor het opbouwen van de extra buffers. September 2010 geeft dus goede hoop en meer vertrouwen.

Lees verder

• Economische dip op termijn gunstig voor koopkracht