Afschaffen hypotheekrenteaftrek: gevolgen

De hypotheekrenteaftrek het “H-woord” is één van de heilige huisjes van bepaalde politieke partijen, zoals de VVD en PVV. Er wordt druk gespeculeerd over het afschaffen van de hypotheekrenteaftrek. In de eerste instantie was dit ondenkbaar, maar steeds meer stemmen gaan op voor een geleidelijke afschaffing van de hypotheekrenteaftrek. Wat zijn de gevolgen van een dergelijke maatregel?

Hypotheekrenteaftrek

Het is een onderwerp dat met enige regelmaat terugkeert in het nieuws: het afschaffen van de hypotheekrenteaftrek, een van de maatregelen van het kabinet om het eigenwoningbezit te stimuleren. De woningmarkt zit in op slot en herstel is voorlopig nog niet zichtbaar.

Afschaffen hypotheekrenteaftrek in 2012

In de laatste maanden van het voorgaande jaar is de discussie over de hypotheekrenteaftrek opnieuw aangezwengeld. Ook in 2012 wordt er volop gespeculeerd over het afschaffen van deze fiscaal voordelige aftrekpost voor huizenbezitters. Een meerderheid van de kiezers is tegen het afschaffen van de hypotheekrenteaftrek.

De discussie over de hypotheekrenteaftrek, die steeds opnieuw wordt aangewakkerd, zorgt voor veel onderzekerheid bij potentiële huizenkopers - en bezitters. Die onderzekerheid leidt tot een afwachtende houding.

In het regeerakkoord staat is afgesproken dat er niet getornd wordt aan de hypotheekrenteaftrek. Maar nu het kabinet minimaal vier miljard euro extra moet bezuinigingen, zou er wel eens een einde kunnen komen aan deze regeling. Het deels afschaffen van de hypotheekrenteaftrek is een serieuze bezuinigingsoptie.

Afschaffen hypotheekrenteaftrek: voorstanders & tegenstanders

Voorstanders
De voorstanders die pleiten voor het afschaffen van de hypotheekrenteaftrek voeren verschillende argumenten op. Ten eerste zou het een forse besparing opleveren op de overheidsfinanciën en een noodzakelijke, onafwendbare bezuinigingsmaatregel zijn. Ten tweede drijft de hypotheekrenteaftrek de huizenprijzen op. Die blijven kunstmatig hoog. Ten derde stimuleert de hypotheekrenteaftrek huizenbezitters om vooral niet af te lossen op hun hypotheekschuld. Dat verhoogt het risico op een restschuld.

Tegenstanders
De meerderheid van de kiezers wil dat de hypotheekrenteaftrek in zijn huidige vorm blijft bestaan. Zij vinden dat het oneerlijk is om de regels tijdens het spel te veranderen. De beslissing om een huis te kopen is destijds genomen mede op basis van het fiscale voordeel van de hypotheekrenteaftrek. Een belangrijker argument is de verzwaring van de woonlasten. Sommige huizenbezitters zullen niet meer in staat zijn om de hypotheekrente te betalen. De discussie over de hypotheekrenteaftrek vormt een gevaar voor de economie: de huizenprijs daalt als gevolg van de onderzekerheid, waardoor de woningmarkt verder in het slop raakt.

Banken voorstander van afschaffen hypotheekrenteaftrek

De twee grootste hypotheekverstrekkers van ons land, ING en Rabobank, houden rekening met het toekomstscenario dat de hypotheekrente wordt afgeschaft. Zij willen vrij van taboes de discussie aangaan over dit onderwerp.

Afschaffen hypotheekrenteaftrek: gevolgen

Stel: de hypotheekrenteaftrek wordt volledig afgeschaft in de toekomst. Dat heeft tot gevolg dat de prijzen van koopwoningen sterk kelderen, met ongeveer 18% in het eerst jaar en naar schatting 30% na het vijfde jaar. Hogere inkomensgroepen zullen de afschaffing het meest voelen in het portemonnee. Een deel van de mensen zal overstappen naar een huurwoning, omdat de hypotheeklastig danig verzwaard zijn. Een toegenomen vraag op de markt van huurwoningen kan leiden tot huurstijgingen.

De netto woonlasten van een huishouden met een modaal inkomen zullen stijgen met gemiddeld € 270 per maand. Een afname van de vraag naar koopwoningen leidt ook tot een dalende vraag naar nieuwbouwwoningen, waardoor er arbeidsplaatsen in de bouw zullen verdwijnen. De werkgelegenheid wordt dus ook aangetast. Kortom, het afschaffen van de hypotheekrenteaftrek kan ernstige gevolgen hebben.