Particuliere erfpacht & hypotheek

Sinds een jaar voeren banken een terughoudend beleid bij het verstrekken van hypotheken voor huizen die op de grond van een particulier staan. Mensen die een huis bezitten met particuliere erfpacht zijn “gevangen” in hun huis. De woning is feitelijk onverkoopbaar. Ook is het niet mogelijk om een verbouwing te financieren met een hypotheek. Zo zijn de bewoners ernstig gedupeerd.

Hypotheek voor particuliere erfpacht

Voorheen was het geen probleem om een hypotheek te verstrekken voor een woning met particuliere erfpacht. Een duidelijk antwoord op de vraag waarom banken zo terughoudend zijn met hypotheken voor particuliere erfpacht, is er niet. Vermoedelijk komt het doordat erfpachters (en niet alleen particuliere) eenzijdig voorwaarden en contracten kunnen wijzigen, zoals een forse verhoging van de canon. Bepaalde particuliere pachters maakten misbruik van hun machtspositie. De “goede” particuliere verpachters leiden onder de “slechte”.

Wat is particuliere erfpacht?

Erfpacht is een zakelijk recht. Wie een huis koopt met particuliere erfpacht, wordt eigenaar van het huis, maar de grond behoort toe aan een particulier verpachter. De koper van het huis betaalt jaarlijks voor de huur van de grond in de vorm van canon of een vergoeding. Er zijn in Nederland circa 125.000 woningen met een erfpachtconstructie. De meeste zijn onwetend over de gevaren die particuliere erfpacht met zich meebrengt.

Reguliere of gemeentelijke pacht

Een andere vorm van pacht is reguliere, gemeentelijke pacht. De gemeente is dan eigenaar van de grond. Banken verstrekken wel hypotheken voor woningen met reguliere pacht. Gemeentes worden doorgaans als betrouwbare partijen gezien, in tegenstelling tot particuliere verpachters.

Oplossingen hypotheek voor particuliere erfpacht

Een voor de hand liggende oplossing zou zijn dat banken hun beleid per direct aanpassen. Tenslotte staan zij aan de wieg van het probleem: zij hebben het zelf veroorzaakt. De banken zijn tot nu toe nog niet bereid om hun beleid aan te passen, al zijn er wel gesprekken op gang. De banken willen liever het risico van particuliere erfpacht niet dragen, omdat de voorwaarden op het erfpachtcontract ondoorzichtig zijn.

De NVB (Nederlandse Vereniging van Banken) erkent het probleem, maar schuift het door naar het bordje van “een autoriteit” die onderscheid maakt tussen de “goede” en “slechte” particuliere verpachters. Of de AFM (Autoriteit Financiële Markten) zich met een oplossing gaat bemoeien, is vooralsnog onduidelijk.