Kredietcrisis nu ook merkbaar in Nederland

De kredietcrisis is al een tijdlang onderwerp van gesprek. De onrust op de financiële markten blijft aanhouden. En hoewel veel kenners hadden gedacht dat met name de VS getroffen zou worden, lijkt het nu de beurt aan de Europa en dus ook Nederland. Vreemd? Niet echt. Zolang Nederlandse banken en financiers zoals bijvoorbeeld ING Bank actief zijn in de VS en specifiek op de huizenmarkt in de VS, slaat dit natuurlijk gemakkelijk over. Daarnaast speelt vertrouwen in banken onderling een grote rol.

Kredietcrisis VS: wat is het nu precies?

In de VS heerst er sinds jaar en dag een trend die "overconsumptie" wordt genoemd. Dit houdt in dat mensen meer geld uitgeven dan dat er binnenkomt. Het gat dat hierdoor ontstaat in de huiselijke financiën werd eenvoudigweg opgevangen door de overwaarde in de eigen woning op te nemen in de vorm van een hypotheek. Zolang de huizenprijzen blijven stijgen en de economie blijft draaien, is dit geen probleem. Echter, wanneer de economie stilvalt en steeds meer mensen hun baan verliezen spat de zeepbel uiteraard uit elkaar.

Hoe ontstaat de crisis

Indien de economie minder hard draait, kunnen consumenten hun baan verliezen. Hierdoor komt er minder geld binnen en is het voor deze mensen vaak niet meer mogelijk om hun hypotheek te betalen. Gevolg hiervan is dat consument of bank overgaat tot verkoop van het onderpand. Echter, wanneer de economie stilvalt en de huizenmarkt hierdoor ook getroffen wordt, ontstaat er een situatie waarbij de opbrengst van de woning niet voldoende is om de hypotheek af te lossen. De bank die destijds de lening heeft verstrekt blijft dus met een "schuldrest" zitten. En de consument? Die kan dit niet betalen. Want van een kale kip kan men niets plukken...

De gevolgen

Gevolgen van dit scenario zijn grote afschrijvingen van hypotheekverstrekkers. En het gaat hierbij niet om enkele miljoenen, maar vele, vele miljarden verdwijnen als sneeuw voor de zon. Enkele voorbeelden van Amerikaanse, maar ook Europese banken die geld afschreven op met name "risicovolle leningen":

Bank	Totaal	In cijfers
Fortis	€ 1,5 miljard	€ 1.500.000.000
BNP	€ 1,4 miljard	€ 1.400.000.000
USB	€ 22,8 miljard	€ 22.800.000.000
Citigroup	€ 26,5 miljard	€ 26.500.000.000
HSBC	€ 12,1 miljard	€ 12.100.000.000

De schattingen van de totale schade lopen nogal uiteen, maar er wordt al gesproken over € 234 miljard, ofwel € 234.000.000.000 !!

Door deze enorme afschrijvingen daalt het vertrouwen van banken onderling. De prijs van geld wordt daardoor duurder (de rente gaat omhoog), waardoor ook de consument meer rente moet betalen over nieuw af te sluiten hypotheken. Het maximaal op te nemen bedrag aan hypotheek wordt lager, waardoor de huizenmarkt weer onder druk komt te staan. En dan is de cirkel weer rond.

Gevolgen in Nederland

In Nederland zijn de gevolgen ook al langzaam maar zeker merkbaar. Zo is de rente in korte tijd behoorlijk opgelopen en worden huizen voor consumenten minder bereikbaar. Als gevolg hiervan wordt er meer aanspraak gemaakt op garanties en zekerheden bij de hypotheek (Nationale Hypotheek Garantie). In 2008 zijn er al 15% meer aanvragen gedaan voor leningen met Nationale Hypotheek Garantie. De toegenomen onzekerheid op de financiële markt zorgt er dus voor dat consumenten en geldverstrekkers meer zekerheden inbouwen.

Hoe lang duurt de crisis nog?

Hoe lang de crisis nog aanhoudt, is moeilijk te zeggen. Een aantal analisten had al verwacht dat de kredietcrisis rond medio 2008 op zijn retour zou zijn, maar recente berichten spreken dit tegen. Wel kunnen we stellen dat de crisis over zijn grootste top heen is, temeer omdat een groot aantal financiers al miljarden heeft afgeschreven of gereserveerd. Echter, door de nog steeds oplopende inflatie (en daaraan gekoppelde hogere rente om de inflatie binnen de perken te houden) is de crisis voorlopig nog niet beëindigd. Dit wordt ook door JP Morgan, de op twee na grootste zakenbank van Amerika, nogmaals bevestigd in mei 2008. "We kunnen alleen speculeren hoe diep en hoe lang de recessie in de VS werkelijk zal zijn en wat de impact daarvan is op banken'', aldus een woordvoerder van JP Morgan. "Maar we zijn nog lang niet klaar met deze crisis.''

Meer artikelen over financiën en geld

Alles over financiën en geld