Bijleenregeling

Deze regeling werd op 1 januari 2004 in de Wet Inkomstenbelasting 2001 opgenomen. Uitgangspunt is dat bij verhuizing de eigenwoningschuld slechts mag worden verhoogd voor zover een hogere prijs van een nieuwe woning niet kan worden betaald uit de verkoopopbrengst van de oude woning. De regeling geldt alleen bij verhoging van de eigenwoningschuld bij verhuizing. Starters op de woningmarkt en zittende eigenaar-bewoners hebben hier niet mee te maken.

Doel van de wetgever

Op zich is er veel voor te zeggen. Iemand verkoopt zijn woning en na aftrek van de lopende hypotheek houdt hij honderdduizend euro over. Dit nu heet fiscaal DE EIGENWONINGRESERVE. De fiscus gaar er van uit dat deze reserve wordt gebruikt bij de aankoop van een nieuwe, duurdere woning. Maar of je dit bedrag nu wel of niet in je huis terug stopt, renteaftrek over dit bedrag is er niet meer.

*Noot

Waarvan 30 jaar over € 100.000,- vanaf 2001 en 30 jaar over € 50.000,- vanaf datum aankoop nieuwe woning

Regeling dreigt doel voorbij te schieten

Nogmaals, de gedachte achter de regeling is te eerbiedigen. Waarom iemand eerst een renteaftrek toekennen om hem vervolgens een ton in eigen zak te laten steken en weer renteaftrek te laten genieten over het hele bedrag? Het probleem zit ‘m in de fiscale uitwerking er van. Fiscaal partnerschap, eigendomsverhouding, scheiding, overlijden, allemaal factoren die diepe sporen trekken in de toerekening van de eigenwoningreserve. En wel zodanig dat er na een aantal jaren en een paar van de genoemde factoren geen touw meer aan vast te knopen is. De eigenaren zelf, maar ook de fiscus weten na 4 jaar sinds de datum van de invoering niet meer hoe het zit. Laat staan wat het effect zal zijn als we 10 jaar verder zijn en de renteaftrek voor lening die voor of in 2001 zijn ingegaan nog maar 17 jaar is.

Wel of geen eigenaar

In de huidige tijd kom je alle situaties tegen. Stel dat u gaat samenwonen met iemand met een eigen huis en een hypotheek, maar omdat de woning te klein is koopt u de nieuwe woning en trekt uw partner bij u in. De partner verkoopt de oude woning en houdt er € 100.000,- aan over. U koopt de nieuwe woning voor € 250.000,- en financiert het bedrag dmv een hypotheek. De partner heeft een eigenwoningreserve van een ton, u heeft geen eigenwoningreserve. U mag de rente over het volledige bedrag van de lening aftrekken. En als de partner een hoger belastbaar inkomen heeft, mag die onder het fiscale partnerschap de rente aftrekken, terwijl er geen sprake is van eigendom of hypotheekschuld. Pas als er binnen vijf jaar nadat de partner bij u ingetrokken is een verbouwing speelt, welke met geleend geld gaat worden gefinancierd, dan is de rente hierover tot een ton niet aftrekbaar van de lening. Besluit u na 5 jaar te trouwen in gemeenschap van goederen, waarbij de helft van uw vermogen – dus ook de woning – automatisch aan de partner wordt toebedeeld, dan is de eigenwoningreserve inmiddels komen te vervallen.

Overlijden of scheiden

Nog ingewikkelder wordt het als u besluit weer uit elkaar te gaan of als één van de twee komt te overlijden. Dan speelt niet alleen het regime van de inkomstenbelasting een rol, maar dan krijgt u ook te maken met het huwelijksvermogensrecht, het erfrecht en het schenkingsrecht. Dan wordt het pas echt voer voor juristen en notarissen.

Advisering vooraf

Rekening houden met en in kaart brengen van al deze situaties en factoren behoort tot het werkterrein van de hypothecaire planner. Dit gaat wat verder dan simpelweg via internet een hypotheekje regelen. De gevolgen kunnen groot zijn. Ga alleen maar na wat in bovenstaand voorbeeld de gevolgen zijn aan jaarlijks wel of niet te betalen inkomstenbelasting.

Vereenvoudiging

Omdat men ook bij het Ministerie van Financiën tegen deze complexiteit aanloopt, gaan er nu al stemmen op de regeling te vereenvoudigen. Staatssecretaris De Jager heeft al aangekondigd dat de drempel voor afboeking van de eigenwoningreserve van € 5.000,- aan onderhoudskosten komt te vervallen. Heeft u dus een eigenwoningreserve en gaat u geld uitgeven aan onderhoudskosten tot € 5.000,-, dan hoeft u bij de aangifte over 2007 geen rekening meer te houden met de vraag of u nog een eigenwoningreserve heeft of niet. Hij heeft een wetsvoorstel in voorbereiding, waarin dit punt wordt afgehandeld en waarbij ook de aangifte over 2008 op een aantal punten zal worden vereenvoudigd. Maar of het echt veel eenvoudiger gaat worden? Ik waag het te betwijfelen. Eerder denk ik dat over een aantal jaren niemand de bomen nog langer door het bos kan zien en de regeling vervolgens helemaal zal worden afgeschaft. Eenvoudiger niet, wel makkelijker. © 2008 - 2009 Hypotheekinfo, gepubliceerd in Hypotheek (Financieel) op 18-03-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Hypotheekinfo is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Kiezen voor fiscaal partnerschap?: Je woont al tijden met je partner samen, maar niet voor de belastingdienst. Kan je aan fiscaal partnerschap met je partner aangaan en in welke gevallen is dit slim om te do…
• De Bijleenregeling: Fictieve vervreemding: Deze fiscale maatregel werd op 1 januari 2004 ingevoerd. De gedachte achter de regeling is dat als mensen ‘winst’ maken op de verkoop van hun woning, zij – in ieder…
• Wat is fiscaal partnerschap?: Fiscaal partnerschap reikt veel verder dan een getrouwd stel dat gezamenlijk zijn belastingaangifte doet. Ook een vriend of een zus kan een fiscale partner van u zijn. In die ge…
• Aftrek hypotheekrente en de bijleenregeling: Als u een woning heeft gekocht, kan dat een belastingvoordeel opleveren omdat u de hypotheekrente en bepaalde kosten kunt aftrekken. U dient wel het zogenaamde ei…
• Bijleenregeling bij kopen van huis: Je hebt met de bijleenregeling te maken als je al een eigen woning hebt en een andere woning koopt en een nieuwe hypotheek afsluit. De bijleenregeling is opgenomen in de W…