Van Dexia bank tot bad-bank

De Frans-Belgische bank Dexia raakte in oktober 2011 (opnieuw) in problemen. Het ratingbureau Moody's dreigde met een afwaardering en de bank zelf moest in het tweede kwartaal van 2011 een verlies van vier miljard euro incasseren. Om deze gedeeltelijke staatsbank te helpen, hebben België en Frankrijk aangekondigd dat zij Dexia bank met staatsgaranties veilig willen stellen.

Staatssteun voor Dexia bank

De ministers van Financiën van Frankrijk en België ontmoetten elkaar in oktober 2011 voor beraad. In een gezamenlijke verklaring heette het dat beide landen alle nodige maatregelen voor de bescherming van beleggers en crediteuren wilden nemen. In Frankrijk vooral om de leningen aan gemeenten veilig te stellen.

Dexia behoort tot een van de grootste financiers van Franse gemeenten. Daarnaast is de Dexia-organisatie naast grote banken zoals BNP Paribas en Societé Générale met rond € 3,8 miljard sterk vertegenwoordigd in Griekse obligaties.

Volgens Moody's is Dexia nog steeds sterk afhankelijk van korte-termijn-financieringen en dus bijzonder kwetsbaar voor de verslechterende marktomstandigheden voor banken. Volgens berichten in de media is een opsplitsing van de bank denkbaar. Al in 2008 verkeerde Dexia bank in de problemen en moest worden gered met overheidsgeld.

Wie is Dexia bank?

Tot het faillissement van Lehman Brothers was Dexia 's werelds grootste gemeentelijke geldschieter. Financiering van gemeentelijke geldbehoeften is overigens nog steeds de voornaamste activiteit van de bank. Daarnaast is Dexia actief voor circa acht miljoen particuliere klanten, voornamelijk in België en Luxemburg. Dat is dan ook de reden dat ook Luxemburg garanties in het vooruitzicht stelt en een tijdelijke staatsdeelneming niet uitsluit.

In de herfst van 2008 hebben België, Frankrijk en Luxemburg Dexia al met een kapitaalinjectie van 6 miljard euro gesteund. Daar kwamen nog eens 100 miljard euro garantie van de drie landen bij voor een deel van de schulden van de bank teneinde Dexia de toegang tot nieuwe leningen te vergemakkelijken.

België en Frankrijk stonden bovendien met 16,6 miljard dollar borg voor risicovolle activa van de obligatie-verzekeraar Financial Security Asset Management, een imidddels verkochte dochter van Dexia.

Dexia bank sterk vertegenwoordigd in Griekse obligaties

Voor financiële instellingen van een dergelijke omvang is Dexia relatief sterk vertegenwoordigd in hoog verschuldigde staten als Griekenland: eind juni 2011 had Dexia nog steeds 3,8 miljard euro in Atheense staatsobligaties op de balans staan! Ter vergelijking: de Deutsche Bank waarvan het balanstotaal ongeveer vier keer zo groot is, becijferde haar Griekenlandrisico's, ongeveer op 1,2 miljard euro, inclusief de door Postbank in portefeuille gehouden leningen.

Blijft Dexia bank bestaan?

Dexia bank kan helaas niet blijven bestaan in zijn huidige vorm. Dat staat buiten kijf.Het is waarschijnlijk dat de verliesgevende activiteiten van Dexia bank worden ondergebracht in een zogenaamde "bad bank". Belgisch premier Yves Leterme verklaarde in een radio-interview dat nationalisering van Dexia België als enige mogelijkheid moet worden overwogen. De impact op de Belgische begroting zou "relatief beperkt" zijn.

Komt de kredietwaardigheid van Frankrijk en België in het gedrang?

Moeten Frankrijk en België zich vanwege een eventuele reddingsoperatie bij Dexia bank zorgen maken om hun ratings? Welnu, de ratingbureaus hebben zich nog niet over de mogelijke gevolgen van een nieuwe, miljardenhoge bankenredding voor de kredietwaardigheid van Frankrijk en België uitgelaten.

Standard & Poor’s had de "AAA" toprating van Frankrijk na de afwaardering van de VS en de aandelencrash in augustus 2011 nog expliciet bevestigd. En België bezit momenteel de op een na hoogste rating "AA +".

Met name voor België is de redding van Dexia bijzonder problematisch. Op de eerste plaats heeft het land 16 maanden na de parlementsverkiezingen nog steeds geen gewone regering. Een begroting voor de komende jaren is er evenmin. Bovendien is België in de euro-zone een van de landen met de zwaarste schuldenlast. Zelfs zónder eventuele redding van Dexia bank bedraagt de schuldenlast bijna 100 procent van het bruto binnenlands product.

Ook ABP-gelden zijn belegd in Dexia

Naar verluidt heeft het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP) ook een gering deel van haar gelden geïnvesteerd in aandelen van Dexia bank, de bank die in het najaar van 2011 in grote financiële moeilijkheden kwam door de 3,5 miljard aan investeringen in het noodlijdende Griekenland. Het pensioenfonds voor ambtenaren had ultimo maart 2011 nog voor 2 miljoen euro in Dexia belegd. Actuelere gegevens waren niet beschikbaar.