Geld regeert de wereld

Pegels, ping ping, money of gewoon geld. Iedereen heeft het nodig en het liefst veel. Maar hoe is geld eigenlijk ontstaan, hoe kan het dat een stuk papier evenveel waard is als een computer en wat is inflatie?

Hoe begon het

Tot de veertiger, vijftiger jaren was het voor iedereen duidelijk: Geld, dat zijn munten of briefjes. Werknemers kregen hun loon contant uitbetaald. Vandaag de dag wordt dat geld overschreven op je bankrekening. Men kan het via automaten opnemen of de bank binnengaan en het bij de balie krijgen en dan gaan winkelen. Of men betaalt met een EC of creditcard. Dan krijgt de verkoper het geld van de bank en datzelfde bedrag wordt dan van de rekening van de koper afgeboekt.

Vroeger, in de oudheid, verliep de handel met waren anders. De mensen ruilden hun spullen onder elkaar. Een zak graan werd bijv. geruild tegen een zak zout. In de loop der tijd gingen de mensen het liefst edelmetaal gebruiken, zoals goud of zilver, om met elkaar te ruilen. Dit was makkelijker te vervoeren als andere waren en het had een stabiele waarde. Later werden uit die metalen goud-, zilver- of kopermunten geslagen, waarop dan een waarde werd gestanst.

Papier voor goud

De toenemende handel zorgde ervoor dat men steeds meer munten nodig had om wat te kopen. Om geen zakken vol met muntgeld rond te hoeven dragen, werd het papiergeld ingevoerd. Men bracht zijn zware munten naar een bank en die gaf daarvoor in ruil papiergeld, zodat men daarmee kon winkelen. Uiteraard kon dit papiergeld ook weer tegen munten geruild worden, maar de mensen wenden zeer snel aan die lichte biljetten, zodat die steeds meer gebruikt werden.
Zo werden de schatkamers gevuld met goud en ander waardevolle metalen munten. En de mensen vulden hun portemonnees met biljetten.

In Europa werd het eerste papiergeld van rijkswege in de 17e, 18e eeuw verspreid. Zo had Duitsland de Duitse mark, Frankrijk de franc, Italië de lire, Spanje de peso, Nederland de gulden, enz. Uiteindelijk hebben vele Europese landen samen een valuta gevonden, de tegenwoordige euro. Op dit moment hebben we in 22 Europese landen de euro. Daarmee is de euro naast de Amerikaanse dollar de belangrijkste munteenheid ter wereld. Met de euro kan men in vele Europese landen betalen, zonder eerst het geld om te moeten ruilen voor de landelijk geldende munteenheid. Wereldwijd hebben we nu echter nog wel 160 verschillende valuta's.

De waarde van de valuta hing vroeger van de goudreserves van een land af. Had een land grote goudreserves, werd de valuta ook hoger. Dat betekent dat een land bijv. zoveel goud in zijn schatkamers had verzameld, dat al het papiergeld in goud teruggeruild zou kunnen worden. De grootste goudbezitter is tegenwoordig de USA. Duitsland staat als tweede op de lijst met de grootste voorraad.

Gevaarlijke inflatie

De landelijke banken moeten er op letten dat er een bepaalde hoeveelheid geld in omloop is, naargelang de economische kracht van een land. Maar in slechte tijden drukt de staat meer geld. Als er meer geld in omloop is, wordt er meer gekocht en dan zullen de prijzen stijgen. Het geld wordt minder waard en men spreekt van een inflatie.

De geldpolitiek van de Europese centrale bank - die houdt de landelijke banken in de gaten - heeft ervoor gezorgd dat de euro internationaal stabiel is.
Veel rijke mensen, landelijke banken en financiële instituten wisselden hun Amerikaanse dollars om voor euro's, daardoor steeg de waarde van de euro. Dat heeft voordelen voor het reizen in Amerika: men krijgt meer dollars voor één euro. Het heeft echter ook nadelen voor onze economie, die waren naar de USA exporteert. De Amerikanen moeten meer dollars voor de waren betalen en kopen daarom minder.

Financiële crisis

In 2008 raakte de economie in een grote financiële crisis, waarvan de omvang niet te overzien is. De reden: Amerikaanse banken leenden aan honderdduizenden huizenkopers geld, zonder te controleren, of deze kopers de hypotheek terugbetalen konden. Hele pakketten van deze hypotheken verkochten ze dan als geldbeleggingen aan andere banken en verzekeringen. Doordat vele duizenden hypotheken de mist in gingen, beseften vele banken, dat in hun schatkisten papieren opgeslagen lagen, die bij lange de waarde niet hadden, die ze ervoor betaald hadden. Regeringen over de hele wereld moesten helpen, deze banken te redden, omdat anders de totale economische structuur in gevaar was gekomen. Helaas stijgt door deze crisis ook de inflatie.

Goed omgaan met geld is moeilijk. Zowel voor landen, banken en ondernemingen als voor de gewone mens. Je moet eigenlijk nooit aan iemand geld lenen, als je niet weet, of en wanneer diegene het terugbetalen kan. Denk daaraan, als een bank je een krediet voor op bijv. je rekening aanbiedt.

Tot slot nog een oude wijsheid: geld maakt niet gelukkig. Iemand heeft die uitspraak nog verlengd: maar het is wel erg makkelijk.....