Hulp bij geldzaken

Aan stress geen gebrek als je net aan het werk bent. Is je baas tevreden? Werk je hard genoeg? En staat die baan wel goed op je CV? Uitgerekend dan moet je grote financiële beslissingen nemen. Hoe pak je dat aan?

Aanvullende arbeidsvoorwaarden

Het is op z'n zachtst gezegd even wennen als je de collegebanken verruilt voor een baan. Je volgt niet langer een paar colleges per week, maar maakt lange dagen. Doordeweeks stappen en uitslapen is er niet meer bij. En stress voor tentamens maakt plaats voor een vraag met meer impact: is je werkgever tevreden over je? Uitgerekend nu, in een periode vol spanning en veranderingen, sta je voor een antal grote financiële beslissingen.

Dat begint bij de onderhandelingen over je salaris. Maak niet de fout je blind te staren op het basissalaris, maar kijk ook naar de aanvullende arbeidsvoorwaarden die een werkgever biedt. Die kunnen een relatief laag basissalaris een stuk hoger doen uitvallen. Een dertiende maand, bonus of winstdeling kan het jaarsalaris flink opkrikken, net als vergoedingen voor reiskosten en telefoon en internetabonnementen. Een auto van de zaak is een felbegeerd extraatje, maar let op: als je van plan bent er ook privé mee te rijden, kan zo'n 'gratis' auto je aardig wat kosten. Wie per jaar meer dan 500 privékilometers rijdt, moet 25 procent van de cataloguswaarde van de auto bij zijn inkomen optellen. Daarover is vervolgens belasting verschuldigd. De werkgever houdt deze in mandelijkse termijnen in. Als je bijvoorbeeld een Peugeot 207 rijdt met een cataloguswaarde van 20.000 euro dan bedraagt je bijtelling 5.000 euro. Val je in het hoogste belastingtarief, dan houdt je werkgever elke maand 217 euro in op je nettosalaris.

Krijg je geen auto van de zaak, dan is reizen met het openbaar vervoer waarschijnlijk de goedkoopste manier om op je werk te komen. Als je de motorrijtuigenbelasting, verzekeringen, brandstof en reparaties meerekent, kost een auto je al snel duizenden euro's per jaar. Wie met het openbaar vervoer reist, heeft recht op een extra aftrekpost voor de inkomstenbelasting. De hoogt daarvan hangt af van de afstand en het aantal dagen dat je met het openbaar vervoer reist. Dit jaar bedraagt de maximale aftrek 1.918 euro.

Verhuizen

Een rumoerig studentenhuis met huisgenoeten die uit de kroeg rollen tegen de tijd dat jij moet opstaan, is geen ideale uitvalsbasis als je werkt. Nu er elke maand flink meer binnenkomt dan alleen studiefinanciering, is een huurhuis niet langer de enige optie. Je kunt ook uitkijken naar een koopwoning.

Voordeel van een huurhuis is dat je kunt opzeggen wanneer je wilt. Een nieuwe baan aan de andere kant van het land levert dan geen problemen op. Nadeel is dat je huurstijgingen tegemoet kunt zien, want verhuurders mogen de huur jaarlijks verhogen. Kopen heeft als voordeel dat je vermogen opbouwt. Zolang je hypotheekrente vaststaat, weet je bovendien precies hoeveel je hypotheeklasten bedragen. Voor de meeste starters lijkt een koopwoning aan de dure kant. Banken lenen maximaal 4,5 keer het bruto jaarsalaris uit. Wie modaal verdient (31.000 euro per jaar) kan maximaal 139.500 euro lenen, terwijl de gemiddelde woning afgelopen jaar 247.000 euro kostte.

Als je op basis van je salaris onvoldoende kunt lenen, kun je echter een beroep doen op een van de twee subsidieregelingen van de overheid voor starters op de huizenmarkt. Wie voor het eerst een woning koopt, kan bij het Rijk terecht voor koopsubsidie en bij ruim 180 gemeenten voor een starterslening. Koopsubsidie is een mandelijkse, belastingvrije bijdrage van de overheid in de hypotheeklasten. De hoogte ervan hangt af van je inkomen: hoe meer je verdient, hoe kleiner de bijdrage. In 2007 bedroeg de gemiddelde tegemoetkoming 70 euro per maand.

De starterslening overbrugt het gat tussen de koopsom en het maximale hypotheekbedrag. De eerste drie jaar ben je de gemeente geen rente of aflossing verschuldigd voor deze aanvulling op de hypotheek, daarna begin je met afbetalen. Elke gemeente hanteert eigen voorwaarden ten aanzien van inkomen en de maximale koopsom. Wie een starterslening wil afsluiten, moet dus bij zijn eigen gemeente informeren of hij in aanmerking komt.

Koopsubsiedie wordt verstrekt voor woningen van maximaal 158.850 euro. De hypotheek mag maximaal 171.558 euro bedragen. Voor koopsubsiedie is elk jaar een beperkt budget beschikbaar. Wie het eerst komt, wie het eerst maalt. Wil je er gebruik van maken, dien je aanvraag dan zo snel mogelijk in bij SenterNovem, het agentschap van het ministerie van Economische Zaken, dat de subsiedie verstrekt.

Ook als je gaat huren, kun je van de overheid een tegemoetkoming krijgen in je woonlasten. Wie maximaal 20.600 euro per jaar verdient (of 27.950 euro als je samenwoont), kan een huurtoeslag krijgen van maximaal zo'n 300 euro per maand.

Je huur mag niet hoger zijn dan 621,78 euro en niet lager dan 202,95 euro. Huurtoeslag kun je aanvragen via toeslagen.nl.

Sparen

Nu er elke maand een leuk bedrag op je rekening binnenkomt, kan de verleiding groot zijn om je studentenboedel te verruilen voor mooie meubels, om een nieuwe televisie te kopen of een auto aan te schaffen. Winkels bieden bovendien vaak de mogelijkheid om te kopen op afbetaling: je rekent het artikel dan niet in één keer af, maar betaalt elke maand een paar tientjes van de koopsom. Kopen op afbetaling is duur: winkeliers mogen er jaarlijks maar liefst 16 procent rente voor rekenen. Het klinkt ouderwets, maar als je grote aankopen wilt doen, is het verstandig om daar eerst voor te sparen.

Gaat dat bij je huidige bank niet snel genoeg, ga dan op zoek naar de rekening met de hoogste rente. De grootbanken bieden meestal een rente tussen 2 en 3 procent, terwijl kleinere partijen als AK Bank, DHB Bank en TEB ruim 4 procent bieden.

Hoewel je de eerste twee jaar na afstuderen nog niet hoeft te beginnen met het terugbetalen van je studieschuld aan de Infromatie Beheer Groep, is het toch verstandig om daar alvast mee te beginnen.

Een schuld van 5.000 euro groeit bij een rentepercentage van 4 procent immers met 200 euro per jaar. Daarover betaal je dan ook weer rent. Hoe eerder je begint met aflossen, hoe minder rente je dus uiteindelijk betaalt en hoe sneller je van je schuld af bent.

Bij veel starters vliegt hun salaris er net zo snel doorheen als hun veel kariger studentenbudget. Als je het zicht op je financiën niet wilt verliezen, helpt het om een tijdje een huishoudboekje bij te houden. Dat kan ook online, via bijvoorbeeld kasboek.nl

Pensioen

Hoewel het nog ver weg lijkt, moet je ook als je net werkt al over 'later' nadenken. Als je je pensioen nu niet goed regelt, kan dat je over veertig jaar opbreken. Je werkgever houdt elke maand pensioenpremie in op je salaris. Sommige werkgevers bieden echter een premievrij pensioen: je hoeft dan zelf niets opzij te leggen.

Hoeveel pensioen je krijgt, is afhankelijk van de regeling waaronder je valt:

• Binnen de eindloonregeling ontvang je jaarlijks 70 procent van je laatstverdiende loon. Omdat je salaris in principe het hoogst is aan het eind van je loopbaan, is deze regeling het aantrekkelijkst
• De middelloonregeling is minder riant: de uitkering bedraagt 70 procent van het gemiddelde salaris over de gehele loopbaan
• De beschikbare premieregeling. Je werkgever vergoedt dan de premie voor een kapitaalverzekering, die vanaf je 65ste een anader te bepalen bedrag uitkeert

Ga na of je pensioenfonds de uitkeringen indexeert. Dat houd in dat je pensioen meegroeit met het prijspeil, zodat je koopkracht gelijk blijft. Het zou jammer zijn als je straks op een houtje moet bijten. Dat heb je als sutdent lang genoeg gedaan.

Extra

Wat moet je (niet) doen?

1. Niewe baan? Kijk niet alleen naar het basissalaris, maar ook naar de aanvullende arbeidsvoorwaarden.
2. Auto van de zaak? Kies een goedkopere uitvoering als je er ook privé mee rijdt. Dat levert je een lagere belastingaanslag op.
3. Met de trein naar je werk? Dan heb je recht op een extra aftrekpost van maximaal 1.918 euro.
4. Een huis kopen? Kies voor een gemeente die de starterslening verstrekt, of vraag koopsubsidie aan.
5. Liever een huurwoning? Bereken op toeslagen.nl of je in aanmerking komt voor huurtoeslag.
6. Grote aankopen van plan? Koop niet op afbetaling, je betaalt dan schandalig veel rente.
7. Studieschuld? Begin zo snel mogelijk met aflossen, dat scheelt je een hoop rente.
8. Sparen? Ga op zoek naar de spaarrekening met de hoogste rente.
9. Het zicht op je fincanciën kwijt? Hou een tijdje een huishoudboekje bij bij, bijvoorbeeld www.kasboek .nl
10. Dat zien we later wel? Regel je pensioen nu al goed. Dat scheelt je over veertig jaar een hoop zorgen.