Woekerpolissen, einde van de lijdensweg in zicht

Inmiddels duikt het begrip woekerpolis al weer een jaar of vier regelmatig op in de pers. Geen, hele en halve waarheden worden met regelmaat gepubliceerd. Kernpunt van de hele discussie is de vraag of verzekeraars hun klanten vooraf voldoende duidelijk hebben gemaakt, waarin zij hun geld staken. Nu ook de Ombudsman Financiële Dienstverlening, Jan Wolter Wabeke, zijn standpunt heeft bepaald, lijkt het einde van deze kwestie in zicht.

Standpunt Ombudsman

Naar de mening van Wabeke dient iedereen die te veel kosten heeft betaald, te worden gecompenseerd. Hij vindt dat verzekeraars maximaal 3,5% van het belegd vermogen binnen een polis aan mogen houden ter dekking van de kosten. Volgens hem dienen consumenten die meer aan kosten hebben betaald dan dit percentage uiterlijk in 2009 te worden geïnformeerd. Een compensatiebedrag moet terugvloeien in de beleggingen.

Volgens hem moet er wel duidelijk onderscheid gemaakt worden tussen het beleggings- en het verzekeringsdeel. Veel van de polissen werden indertijd afgesloten met overlijdensdekking; de zogenaamde risicoverzekering. De premie voor dit verzekeringscomponent dient naar zijn mening niet tot de kosten te worden gerekend en valt daarmee buiten de compensatieregeling.

Schuldvraag

De beantwoording van de schuldvraag door Wabeke is een typisch Hollands poldermodelantwoord. Iedereen is een beetje schuldig. De verzekeraar, omdat hij onvoldoende transparant is geweest bij het aanbieden van het product. De tussenpersoon, omdat er bij de kwaliteit van de advisering veel mis is gegaan. De consument, omdat hij klakkeloos het product heeft afgenomen, zonder zich eerst in de achtergrond te verdiepen.

Opvallend is dat de rol van de Overheid in deze kwestie nauwelijks ter sprake is gekomen. Het was immers de Overheid die middels de invoering van het bedrijfssparen in 1994 gezorgd heeft voor een massale toeloop naar dit soort verzekeringen. Sterker nog; het werd gepropageerd als de mogelijkheid op bezitsvorming. De verzekering kon worden gekoppeld aan de hypotheek of gebruikt worden voor een aanvullende oudedagsvoorziening. Pas toen bleek dat Nederland deze verzekering massaal omarmde en er daardoor minder belasting binnen kwam dan men verwachtte, werd de regeling net zo makkelijk weer afgeschoten. Nederlanders betaalden met zowel de spaarloonregeling als de premiespaarregeling keurig de verzekering. Toen die mogelijkheid weg viel, werd de verzekering beëindigd. En afkoop na 5 jaar betekent een geweldige kapitaalvernietiging.

Toch nog vragen open

De uitspraak van onze nationale verzekeringsombudsman laat toch nog een aantal vragen open.

I
Na jaren een compensatie krijgen van feitelijk ten onrechte ingehouden kosten is mooi. Maar als vanaf dag één lagere kosten zouden zijn toegerekend, dan zouden de beleggingsresultaten (positief of negatief) anders zijn geweest dan wanneer er nu het te veel betaalde bedrag wordt toegevoegd. Wordt dit effect meegenomen in de bepaling van het toe te voegen bedrag?

II
Wabeke praat over maximaal 3,5% dat over het belegd vermogen mag worden gerekend. Nu rekenen verzekeraars de meeste kosten toe in de eerste vijf of tien jaren van de verzekering; ook (een deel van) toekomstige kosten. Hoe wordt hier mee omgegaan?

III
De meeste verzekeraars laten eerste alle premies – dus ook de kosten en de premie voor de risicoverzekering – in het beleggingsdepot storten in de vorm van beleggingsunits. Vanuit het beleggingsfonds wordt dan een percentage aankoopkosten in rekening gebracht, stel 0,5%. Vervolgens worden er kosten en premie uit het fonds onttrokken, waarvoor beleggingsunits worden verkocht, stel 0,5%. Deze kosten vallen buiten het zicht van de verzekering, maar komen terug in de administratie van de fondsbeheerder. Wat gaat er met deze kosten gebeuren?

Zeker niet iedereen tevreden

Consumentenorganisaties, zoals de Vereniging Eigen Huis, Stichting Woekerpolis en de Consumentenbond, hebben al aangegeven niet echt tevreden te zijn met de uitspraak van Wabeke. Het is dan ook interessant om te zien of de al aangekondigde rechtszaken door zullen gaan en in hoeverre de rechter met het standpunt van de Ombudsman rekening zal houden. Het einde lijkt in zicht, maar de affaire is zeker de wereld nog niet uit. © 2008 - 2009 Hypotheekinfo, gepubliceerd in Geld (Financieel) op 05-03-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Hypotheekinfo is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Delta Lloyd schikt met gedupeerden woekerpolis: Delta Lloyd is de eerste verzekeraar die heeft gekozen voor een schikking in de woekerpolisaffaire. Nu één verzekeraar over de brug is gekomen voor gedupeerden…
• Verzekeren & de woekerpolis & oplossingen in zicht: De woekerpolis en woekerpensioen zijn het schrikbeeld van velen. Door de hoge kosten rendeert het ingelegde geld vaak veel slechter dan gehoopt en verwacht…
• De Delta Lloyd Deal voor woekerpolissen: De affaire met de woekerpolissen kan niemand ontgaan zijn. Er is veel aandacht aan besteed in de media, en eindelijk lijkt de ontknoping dicht bij te komen. Delta Llo…
• Verborgen kosten van de spaarhypotheek: de 'woekerpolis': Een spaarhypotheek heeft zeker zijn voordelen, maar er zijn ook flink wat nadelen aan verbonden. Het grootste nadeel is dat je veel minder opbouwt da…
• Beleggingsverzekeringen: De laatste tijd hoor je veel in het nieuws en in programma’s als Radar over de beleggingsverzekeringen en over wat er wel niet allemaal mis aan zou zijn. Is het wel echt zo dat een g…

Bronnen en/of referenties

• ANP
• FD
• KiFiD