Bezuinigen of investeren in Europa?

In Nederland maar ook in diverse landen van Europa dreigt het begrotingstekort op te lopen als er geen verdere bezuinigingen worden doorgevoerd. Voor Nederland is er voor het jaar 2012 een begrotingstekort van 4,3% berekend als men zo verder gaat. Wat is nu wijsheid? Moet er bezuinigd worden of is het juist verstandig om te gaan investeren om economische groei te krijgen.

Europa

De werkloosheid in Europa is boven de 10% . Er zijn in totaal 24 miljoen werklozen in Europa. Het zijn vooral veel jongere mensen die na hun studie geen baan kunnen vinden. Het bruto binnenlands product in de eurozone zal in 2012 krimpen met 0,5% waarbij landen als Spanje en Portugal extra uitschieters zijn. Daarnaast kunnen we in Griekenland ook geen snel herstel verwachten.

Spanje

In Spanje heeft men in begin 2012 reeds een begrotingstekort van 8%. De Spaanse premier Mariano Rajoy heeft aangekondigd dat de vooruitzichten voor de toekomst zeer slecht zijn. Spanje zegt vast te willen houden aan een terugdringen van het tekort naar 4,4% in 2012 en zelfs 3% in 2013. Maar als we bedenken dat in Spanje veel ambtenaren al maandenlang geen salaris hebben ontvangen en dat scholen de verwarmingskosten niet meer kunnen betalen dan ziet de toekomst er somber uit. Het tekort is enorm groot en zal niet snel kleiner worden. De werkloosheid is opgelopen tot 23%. Aan de Costa Blanca is de jeugdwerkloosheid inmiddels zelfs 50%. Nu heeft men in Spanje een economie die wel aanzienlijk krachtiger is dan die in Griekenland bijv. maar het is de schuldenlast van de private sector die voor de problemen zorgt. Immers mensen kunnen hun hypotheek niet meer aflossen, investeringen zijn onmogelijk en de werkloosheid stijgt. De economie in de gehele eurozone zal dit jaar een krimp vertonen van 0,5%. Wanneer we bedenken dat Spanje vóór de crisis zelfs een lagere staatsschuld had dan Nederland dan zien we hoe snel een neerwaartse spiraal kan ontstaan.

Nederland

In Nederland hebben we begin 2012 een begrotingstekort van 4,1% van het bruto binnenlands product. We spreken van een begrotingstekort als de Rijksoverheid meer geld uitgeeft dan er binnen komt. In oktober 2011 zaten 455000 mensen werkloos thuis en dit is 5,8% van de beroepsbevolking. In verhouding met andere Europese landen is de werkloosheid in Nederland nog relatief laag te noemen. Inmiddels zitten we in een recessie. Er is sprake van een recessie als er twee opvolgende kwartalen een krimp te zien is in de economie. In het derde kwartaal van 2011 is de economie 0,3% gekrompen t.o.v. het tweede kwartaal. Uit bovenstaande is wel duidelijk dat ook Nederland zich in 2012 niet kan gaan houden aan de regels van het stabiliteitspact. Er zal stevig bezuinigd moeten worden om te voldoen aan de voorwaarden. Hiervoor is een wetsvoorstel goedgekeurd door de ministerraad met de naam Wet Houdbare Overheidsfinanciën. (HOF). Deze wet zal in werking moeten treden per 1 jan. 2013 en bevat uitgangspunten en randvoorwaarden met begrotingsregels om te komen tot het resultaat van 3% overheidstekort en 60% overheidsschuld van het BBP.

Portugal

Portugal dreigt opnieuw in de problemen te komen en zelfs opnieuw geld nodig te hebben uit het noodfonds. Het begrotingstekort in Portugal loopt weer op. De werkloosheid onder jongeren stijgt nog steeds.Hoog opgeleide mensen die werkloos worden gaan een baan zoeken o.a. in Angola waar met betere kansen heeft. De rente op obligaties liep zeer recent op tot 20%.

Duitsland

Duitsland heeft in totaal 2,78 miljoen werklozen en dit is 6,6% van de beroepsbevolking. Toch is de werkloosheid in 2011 gedaald want in 2011 was de werkloosheid nog 7,1%. Duitsland is een van de weinig landen in Europa die een begrotingstekort heeft wat voldoet aan de voorwaarden van het stabiliteitspact. Maar Duitsland kent vanaf 1989 nauwelijks inflatie. De lonen zijn niet gestegen en zelfs soms lager geworden. Duitsland wordt gezien als de sterkste economie van Europa.

Griekenland

Over Griekenland is al zoveel geschreven en het is alom bekend dat er al veel bezuinigd is maar dat men door moet gaan met hervormingen. Of dit mogelijk is valt te bezien. De werkloosheid in Griekenland bedraagt begin jan. 2012 maar liefst 19%.

Bezuinigen of investeren

Vooral Duitsland dringt sterk aan op bezuinigen en eist dat de diverse landen voldoen aan de voorwaarden van het stabiliteitspact. Hierover zijn ook afspraken gemaakt met de regeringsleiders van de Eurolanden. Om aan deze voorwaarden te voldoen zullen de meeste landen nog sterker moeten gaan bezuinigen.Maar: "de bezuinigen zullen de recessie alleen maar doen toenemen." zo verklaarde Christine Lagarde van het IMF. Bij onvoldoende investeringen kan de economie niet groeien en zal de situatie alleen maar erger worden. In Nederland worden termen gebruikt als intelligent bezuinigen of slim bezuinigen.

De Europese Commissie

Eind november 2011 heeft de Europese Commissie een pakket aan maatregelen gepresenteerd om het concurrentievermogen van Europa te stimuleren. De naam is Horizon 2020 Een nieuwe visie op innovatie en onderzoek staat centraal. De Commissie wil 80 miljard euro investeren om groei en werkgelegenheid te stimuleren. Hierbij zijn 6 thema's ingesteld te weten:

• Welzijn
• Voedselzekerheid
• Duurzame landbouw
• Maritiem onderzoek
• Klimaatverandering
• Efficiënt gebruik van hulpbronnen en grondstoffen.

De door Horizon verstrekte gelden zullen gemakkelijk toegankelijk zijn door een vereenvoudiging van het programma en minder administratieve rompslomp. Achterblijvende gebieden zullen extra ondersteuning krijgen. Voor het Midden en kleinbedrijf zal 8,6 miljard euro worden gereserveerd. De financiering van de Europese Onderzoeksraad zal met 77% worden verhoogd tot 13,2 miljard euro. Hiermee kan Internationale samenwerking worden gestimuleerd.

Naast bezuinigen zal men daarom ook gebruik moeten maken van de mogelijkheid om te investeren. Alleen bezuinigen zal de economische crisis niet verminderen. Groei stimuleren en werkgelegenheid vergroten zal veel geld kosten maar zeker noodzakelijk zijn om de problemen het hoofd te bieden. De Spaanse premier Mariano Rajoy verklaarde dat het ergste voor Europa nog moet komen. We mogen hopen dat door een verstandig beleid van de diverse overheden deze uitspraak niet bewaarheid wordt.