Samen gaan wonen

Het besluit om samen te gaan wonen heeft nogal wat consequenties. Niet in de laatste plaats consequenties met verstrekkende financiële gevolgen. Daarom is het op laten stellen van een samenlevingsovereenkomst zeker de moeite van het overwegen waard.

Niet trouwen, wel samenwonen

Als je niet wil trouwen of een geregistreerd partnerschap aan wil gaan, dan kun je jouw relatie juridisch vormgeven door middel van een samenlevingsovereenkomst. Eėn van de opties is dit te doen via de notaris. Zeker, het kost wat geld, maar kan meer dan de moeite waard zijn. Daar komt nog bij dat het bestaan van een notariële samenlevingsovereenkomst als voorwaarde gesteld kan worden voor de toepassing van allerlei regelingen, zoals de pensioenregeling of secundaire arbeidsvoorwaarden.

Waarom een samenlevingscontract?

Aan ongetrouwd samenwonen stelt de wet geen eisen. Maar geen eisen, betekent ook geen rechten. Dat blijkt o.a. uit het volgende.

Levensonderhoud
Zowel getrouwde als geregistreerde partners zijn gehouden ‘elkaar het nodige te verschaffen’. Ongetrouw samenwonenden hebben ten opzichte van elkaar geen onderhoudsplicht. Vreemd genoeg wordt een beroep op de Algemene Bijstandswet toch afgewezen zolang je kunt worden onderhouden door de persoon met wie je een gemeenschappelijk huishouden voert.

Woning huren
Woon je ongetrouwd samen, dan kun je pas na twee jaar verlangen dat de verhuurder jouw als medehuurder erkent. Voor die tijd loop je als partner van de huurder de kans op straat gezet te worden zonder er iets tegen te kunnen doen. Heb je echter samen de huurovereenkomst, dan is het niet mogelijk dat je zomaar op straat gezet wordt.

Pensioen
Deelnemers aan een pensioenregeling bouwen ouderdomspensioen en nabestaandenpensioen op. De meeste pensioenfondsen kennen voor ongetrouwde samenwoners een partnerpensioen. Om hiervoor in aanmerking te komen moet je aan bepaalde voorwaarden voldoen, die van fonds tot fonds verschillen. Bij het uit elkaar gaan is er geen recht op elkaars ouderdomspensioen, zoals dat in de wet voor gehuwden geregeld is.

Samen zelfstandig of samen delen?

Wanneer je gaat samenwonen, geeft je dat in beginsel geen recht op het inkomen of het vermogen van je partner. In een samenlevingscontract kun je dit soort wel onderling afspreken. Zo kun je je tegenover elkaar verplichten dat je bijdraagt in de kosten van levensonderhoud.

Kosten van de huishouding

Wat je zoal onder de kosten van de huishouding verstaat kun je in het samenlevingscontract vastleggen. Hypotheekrente of huur vallen daar zeker onder, maar bijvoorbeeld ook autokosten, onroerend-zaakbelasting, kinderopvang, premies van verzekeringen, gas, water, licht, eten en drinken. Meestal komen partners overeen dat zij deze kosten betalen naar evenredigheid van hun netto inkomsten. Je kunt het bedrag natuurlijk ook door twee delen, maar dat kan problemen opleveren als ėėn van de twee weinig inkomen heeft.

Bank- of girorekeningen

Het is praktisch om samen een bank- of girorekening te nemen, waarvan de kosten betaald worden. Het tegoed op de rekening komt niet 50/50 aan jou en je partner toe, maar aan degene die het bedrag op de rekening gestort heeft. Ter voorkoming van geschillen is het verstandig om de rekening te vullen in dezelfde verhouding als die waarin je je hebt verplicht om bij te dragen in de kosten.

Tot slot

Het samenlevingscontract leidt niet tot een algehele gemeenschap van goederen. Ongetrouwde partners worden ook geen erfgenaam van elkaar. Daarvoor heb je een testament nodig. Omdat de materie behoorlijk gecompliceerd is, verdient het aanbeveling een bezoek aan de notaris te brengen en alles goed te laten vastleggen.