Financiële crisis: wat is een "double dip"-recessie?

De financiële en economische crisis van eind 2008 leidde tot een recessie, gevolgd door massale overheidssteun aan de banken om de economie weer nieuw leven in te blazen. Hierdoor konden de banken weer herademen en volgde er een inderdaad een lichte economische heropleving. Niettemin blijft de werkloosheidsgraad hoog en zitten tal van Europese landen met een hoge schuldenberg, Griekenland op kop. Mede daardoor vrezen economen voor een zogenaamde "double dip"-recessie in 2010.

Een bescheiden economische heropleving

Na de financiële en economische crisis van eind 2008 heerste er een onverdeeld pessimisme bij economisten en bij de grote meerderheid van de bevolking. De ineenstorting van de beurzen, het failliet gaan van Lehman Brothers in Amerika en de massale overheidssteun aan de banken leidde tot economische onrust. Beleggers gingen de beurs wantrouwen en hielden hun geld lange tijd aan de zijlijn.

In de loop van 2009 herstelden de beurzen zich echter en zorgde de bescheiden economische heropleving voor een lichtpuntje. Anno 2010 zijn de meningen echter verdeeld over de nabije toekomst van de globale wereldeconomie. Optimisten geloven dat de economie zich gestaag verder zal herstellen, terwijl pessimisten eerder rekening houden met het zogenaamde "double dip"-scenario.

Wat is een economische double dip-recessie?

Begin 2010 spreekt men vaker en vaker van een mogelijke double dip-recessie. Dit betekent letterlijk dat de economie een dubbel dipje doormaakt, namelijk een recessie gevolgd door een lichte heropleving, waarna de economie opnieuw in een recessie gedompeld wordt. De double dip-recessie zorgt voor een W-vorm van de economische grafiek, vandaar dat de double dip-recessie ook W-shaped recessie genoemd wordt. Op de foto zie je een voorbeeld van deze W-vorm.

Concreet uitgelegd betekent dit dat de financiële crisis van eind 2008 leidde tot een recessie, waarna er in de loop van 2009 een lichte heropleving plaatsvond, die in 2010 nog steeds aan de gang is. Niettemin vrezen sommige economen dat de economie zich niet verder zal kunnen herstellen en dat er eind 2010 een nieuwe recessie zit aan te komen. Die vrees heeft te maken met enkele verontrustende economische ontwikkelingen van begin 2010.

Waarom vreest men anno 2010 voor een "double dip"-scenario van de economie?

Griekenland op het randje van het failliet
Begin 2010 raakte bekend dat er grote twijfel bestaat of Griekenland zijn schulden wel zal kunnen afbetalen. De rente van de Griekse staatsobligaties schoten de hoogte in en het Griekse probleem leidde tot onzekerheid in de hele eurozone. Zo begonnen economen zich de vraag te stellen of niet ook andere Zuideuropese landen zoals Italië, Spanje en Portugal in de financiële problemen zullen komen. Men spreekt op dat vlak al denigrerend over de zogenaamde PIGS-landen (Portugal, Italië, Griekenland en Spanje).

De euro komt onder druk te staan
Vermits Griekenland deel uitmaakt van de eurozone, kreeg ook het prestige van de Europese eenheidsmunt een flinke deuk. Sommige vrezen dat Griekenland nog andere Europese landen zal meesleuren en zo negatieve gevolgen zal veroorzaken voor de hele eurozone. Om de ongerustheid tegen te gaan, beslisten de EU-landen om Griekenland in alle geval te ondersteunen, mits het zich houdt aan een streng besparingsplan. In tussentijd daalde de koers van de euro tegenover de dollar tot op zijn laagste niveau sinds midden 2009.

Tegenvallende groeicijfers van de Duitse economie
Bovendien kwam Duitsland met tegenvallende groeicijfers in het vierde kwartaal, wat voor de meeste economen toch vrij onverwacht was. Duitsland is de grootste economie van de eurozone en daardoor een echte draaischijf en motor voor de andere landen.

Werkloosheidsgraad en overheidsschulden blijven groot
Tenslotte is het zo dat zowel de Verenigde Staten als tal van Europese landen blijven zitten met een enorm hoge overheidsschuld. Probleem is dat het economisch herstel moeizamer verloopt als vele landen met hetzelfde probleem zitten, want dan kan je als land niet profiteren van de positieve invloed van andere landen die er beter voor staan. Bovendien ligt de werkloosheidsgraad nog steeds hoog, waardoor het moeilijk wordt om een economische heropleving te garanderen en op langere termijn verder te zetten.