Eén jaar na de crisis: wat zijn de vooruitzichten?

De kredietcrisis van eind 2008 zorgde voor een recessie van de wereldeconomie. Om een wereldwijde depressie te vermijden, moesten overheden de banken financieel bijspringen en de rente verlagen. Een jaar later voelen we nog steeds de gevolgen van de crisis, ook al is een depressie afgewend. Het lijkt erop dat het herstel van de economie traag zal verlopen en dat er nog heelwat problemen moeten aangepakt worden, zoals werkloosheid, de schuldenberg en de vergrijzing van de bevolking.

Werkloosheid

De kredietcrisis van eind 2008 heeft met zich mee gebracht dat heelwat banken financiële hulp nodig hadden van de staat of zelfs failliet gingen. Ook bedrijven kregen het moeilijk en ontsloegen grote aantallen werknemers. De werkloosheid zorgde voor een wantrouwen in de economische toestand bij de bevolking.

Daarbovenop komt nog het feit dat de arbeidsmarkt pas met vertraging reageert op een crisis. Zelfs wanneer het ergste van de crisis voorbij lijkt, kunnen er nog ontslagen volgen. Pas wanneer de economie weer een tijdje op gang lijkt gekomen, worden er weer nieuwe werknemers aangeworven.

Sparen belemmert de economische groei

Door de werkloosheid en de onzekere arbeidsmarkt is het vertrouwen van de consument helemaal verdwenen. De toekomst is onzeker en daarom houden mensen meer rekening met moeilijke tijden. De bevolking zal dus meer de neiging om wat geld opzij te zetten voor als het tegenzit.

Statistieken hebben al duidelijk gemaakt dat in de eerste helft van 2009 een groter aantal mensen geld op een spaarrekening heeft gezet dan daarvoor. De hoeveelheid geld op spaarrekeningen bij verschillende banken is in 2009 enorm toegenomen. Dit sparen heeft tot gevolg dat er minder geconsumeerd wordt. Er wordt dus minder geld uitgegeven en dat is slecht voor de economische groei.

Schulden van de landen worden groter

Dankzij de steunmaatregelen van de overheid hebben heelwat banken kunnen overleven en is een totale depressie van de wereldeconomie afgewend. Tegelijkertijd zitten overheden wel met een enorm veel schulden: zowel de Verenigde Staten als tal van landen uit de eurozone hebben te maken met alsmaar groter wordende begrotingstekorten.

Wil men die astronomisch hoge schuldenberg afbouwen, dan zal dat maatregelen met zich meebrengen die niet populair zullen zijn bij de bevolking. Een afbouw van de schulden zal een werk van lange adem zijn en hogere belastingen met zich meebrengen. Ook dit heeft negatieve gevolgen voor de economische groei en zal het herstel moeizaam en traag maken.

Vergrijzing van de bevolking

Bovendien krijgen de westerse economieën te maken met een bevolking die steeds ouder wordt. Mensen blijven steeds langer leven en dat heeft gevolgen voor de pensioenen. De betaalbaarheid van de pensioenen op lange termijn wordt steeds meer in twijfel getrokken en is aan een scherpe discussie onderhevig.

De opkomende economieën zoals India en China hebben hier minder last van: zijn hebben een sterk aangroeiende jonge bevolking en kunnen daardoor profiteren van een sterke economische groei. De kans bestaat dan ook dat de economische macht in de wereld in de toekomst naar het oosten zal verschuiven.