Openbare veilingen: over bieden en kopen

Meestal komen veilingen in het nieuws als er weer eens een astronomisch hoog bedrag is betaald voor een Van Gogh of een Picasso. Maar op veilingen worden niet alleen unieke schilderijen of kunstwerken verkocht. Zo zijn er verschillende soorten veilingen, waar allerhande voorwerpen worden verkocht, zoals meubels en antiek. Wie op een veiling de hoogste prijs biedt, wordt de nieuwe eigenaar van het te koop aangeboden voorwerp. Daarnaast komen er nog enkele kosten bij, zoals het commissieloon.

Soorten veilingen

Eigenlijk kan zowat alles geveild worden, maar grosso modo zijn er ongeveer vier verschillende soorten veilingen.
Boedelveilingen
Op boedelveilingen worden vooral meubels verkocht, maar ook dingen zoals schilderijen, zilverwerken en andere voorwerpen.
Brocanteveilingen
Op de zogenaamde brocanteveilingen worden vooral voorwerpen en stukken aangeboden vanaf de jaren vijftig van de vorige eeuw.
Gecatalogeerde veilingen
De oudere stukken worden verkocht op de gecatalogeerde veilingen. Hierbij gaat het om kunstwerken en antiek die al op voorhand geschat werden en in een catalogus werden opgenomen. Deze veilingen worden vooral bezocht door de antiekspecialisten.
Prestigeveilingen
De absolute top van de veilingen zijn de prestigeveilingen. Hier worden kunstwerken aangeboden die een breed internationaal publiek aanspreken.

Vóór de veiling

Vóór je een voorwerp koopt, is het belangrijk om het eerst gezien te hebben. Op die manier kan je nagaan in welke staat het voorwerp verkeert en je een beeld vormen van zijn waarde. Om die reden organiseert het veilinghuis dan ook enkele tentoonstellingen op de dagen vóór de veiling. Soms wordt zelfs 's ochtends van de dag waarop de veiling plaatsvindt, nog een tentoonstelling georganiseerd.

Tijdens de veiling

Op de veiling wordt elk te koop aangeboden voorwerp aan het publiek getoond. De veilingmeester begint met een minimumprijs van het voorwerp te geven. Meestal is dit een derde of de helft van de geschatte waarde van het voorwerp. Vanaf dan kan je beginnen te bieden. Je kan bieden door een hogere prijs te zeggen of een teken te geven dat vóór het begin van de veiling afgesproken is.

Als je de hoogste bieder bent, krijg je het voorwerp toegewezen door de veilingmeester. Je wordt geacht het voorwerp onmiddellijk te betalen. Je krijgt dan een document dat als factuur dient, waarna je het voorwerp mag meenemen. Als je niet betaalt, wordt het voorwerp opnieuw geveild. Maar als het voorwerp dan minder opbrengt dan jouw bod, dan moet je het verschil bijbetalen.

De prijs die je betaalt

Bij een veiling betaal je meer dan de prijs die je geboden hebt of de zogenaamde hamerprijs. Als koper betaal je de veilingzaal een commissieloon. Dit komt overeen met de kosten van de veiling en bedraagt ongeveer twintig percent. De verkoper betaalt de veilingzaal trouwens ook een commissieloon, dat meestal rond de tien percent ligt.

Als je een kunstwerk koopt, dan kan het zijn dat je auteurskosten moet betalen. Die worden dan doorbetaald aan de kunstenaar of zijn rechthebbenden. Verder betaal je ook nog BTW op de verkoopprijs. Voor veilingen geldt een bijzonder systeem, waarbij er verschillende tarieven zijn voor bijvoorbeeld antiek en verzamelstukken.

Waar vind je veilingen?

Veilingen worden meestal aangekondigd in kranten, of op affiches. Ook kunnen uitnodigingen voor veilingen via de post verstuurd worden. De handigste manier om te weten te komen waar er veilingen worden georganiseerd is het internet, waar je alleen al via de zoekterm "veilingen" een heleboel informatie kan verkrijgen.