Pensioenfondsen staan onder druk

Pensioenfondsen staan onder druk

De pensioenvoorziening is in Nederland in slecht vaarwater gekomen door de kredietcrisis. De financiering van de AOW staat onder druk, maar ook de pensioenfondsen hebben de dekkingsgraden drastisch zien verminderen. Het merendeel is zelfs onder de 100% gedoken. In dit artikel meer informatie over de dekkingsgraden en de verplichtingen van pensioenfondsen.

Dekkingsgraad van een pensioenfonds

De dekkingsgraad is een maatstaf die de verhouding aangeeft tussen het vermogen van een pensioenfonds en de lopende verplichtingen die daar tegenover staan. Het pensioenfonds moet immers voldoende vermogen hebben om nu en in de toekomst de uitkeringen te kunnen garanderen. Die dekkingsgraad wordt beïnvloedt door de stand van de rente, inflatie, binnenkomende premies en te betalen uitkeringen. Ook de financiële gezondheid van de sponsor (bijvoorbeeld overheid of bedrijf) speelt een rol.

Men zou kunnen zeggen dat een dekkingsgraad van 100% precies genoeg is, maar dan kunnen de pensioenuitkeringen niet meer voor inflatie worden gecorrigeerd. Salarisverhogingen kunnen dan ook niet in de pensioenopbouw worden meegenomen. De Nederlandsche Bank (DNB) eist daarom van pensioenfondsen dat ze een minimale dekkingsgraad van 125% aanhouden. Komen ze eronder dan moet een herstelplan worden ingediend bij DNB. In het verleden heeft DNB gewaarschuwd dat de dekkingsgraad op lange termijn boven de 140% moet zitten. Alleen dan is het pensioen bestand tegen de inflatie en de looneisen. Veel economen vinden de eisen van DNB te streng, maar gezien de veranderingen in de wereld valt dat nog maar te bezien. Een te hoge dekkingsgraad is ook weer niet goed vanwege de perverse werking die er van uit gaat. In het verleden zijn er pensioenvakanties geweest, dat wil zeggen dat er door de goede dekking (tijdelijk) geen premies werden betaald. Daarnaast werden er hogere beleggingsrisico’s genomen.

Dekkingsgraden drastisch gedaald in 2008

Eind 2007 zaten de meeste Nederlandse pensioenfondsen nog boven die 125%. Toen raamde DNB de gemiddelde dekkingsgraad van alle Nederlandse ondernemings-, bedrijfstak- en beroepspensioenfondsen op 144%. In het najaar van 2008 veranderde dat drastisch. Eind 2008 kwam die geraamde dekkingsgraad te liggen op 95%. In het eerste kwartaal van 2009 is dat cijfer nog verder verslechterd. Een groot aantal pensioenfondsen staat er zo slecht voor dat er niet meer geïndexeerd kan worden en zelfs een verlaging van het pensioen staat op de agenda.

Normaliter grijpt DNB in wanneer de dekkingsgraad daalt onder de 105%. In dat geval krijgt een pensioenfonds drie jaar de tijd om weer boven die 105% te geraken. De nood is blijkbaar zo hoog dat pensioenfondsen vanaf 1 april 2009 vijf jaar de tijd hebben gekregen. De vergrijzing komt namelijk om de hoek kijken. Begin 2007 hadden de gezamenlijke Nederlandse pensioenfondsen EUR 667,4 miljard aan vermogen. Eind 2008 was dat gedaald naar EUR 576,4 miljard. In de tussentijd zijn de verplichtingen drastisch toegenomen, van EUR 473,5 miljard naar EUR 603,8 miljard. De oorzaak van deze laatste toename ligt voor een groot deel bij de lage stand van de risicovrije marktrente. Met andere woorden, welke rente denken pensioenfondsen de komende jaren te realiseren om in de toekomst de pensioenverplichtingen te kunnen betalen? De Nederlandse pensioenwetgeving schrijft dus het gebruik van de huidige risicovrije marktrente voor. Die lag op 1 april 2009 rond de 3%, terwijl op lange termijn 4-5% reëel lijkt volgens veel economen. Maar daar mag dus niet mee worden gerekend.

Vergrijzing raakt dekkingsgraad

Het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP), waar 2,7 miljoen Nederlanders hun pensioenopbouw hebben ondergebracht, had eind 2008 een dekkingsgraad van 90% bij een pensioenvermogen van EUR 173 miljard. Hiermee neemt het ABP 30% van het Nederlandse pensioenvermogen voor zijn rekening. Niet alleen is het ABP het grootste pensioenfonds van Nederland, maar ook een van de grootste ter wereld. PGGM, een goede tweede, had eind 2008 een vermogen van EUR 72 miljard en een dekkingsgraad van 92%. Jaarlijks komt er bij de Nederlandse pensioenfondsen zo’n EUR 25 miljard aan premies binnen, terwijl de jaarlijkse pensioenuitkeringen circa EUR 20 miljard is. Echter die verhouding gaat in de huidige situatie langzamerhand veranderen. Zo zei Dick Sluimers, bestuursvoorzitter van ABP Groep (de pensioenbeheerder van het ABP), op 8 februari 2009 in Buitenhof dat er bij het ABP vanaf 2011 meer zal worden uitgekeerd dan er aan premie binnenkomt. Dat is dus ook het effect van de vergrijzing.

De pensioencrisis van 2008-2009 is de tweede in korte tijd. In de jaren 2000-2003 werden de pensioenfondsen eveneens met een crisis geconfronteerd. Destijds werden de problemen verholpen door herstellende financiële markten. Maar zullen die worden zoals het was? Daarnaast krijgt de vergrijzing een steeds grotere invloed. Op zich zijn de pensioenen in Nederland beter gefinancierd dan elders. In veel landen staan de pensioenfondsen er nog slechter voor. En zeker landen met een omslagstelsel zullen steeds grotere moeite krijgen om de pensioenen uit te betalen. Hier worden namelijk de huidige pensioenen betaald door de mensen die op dat moment werkzaam zijn. Het Nederlandse AOW-stelsel werkt ook op die manier. Maar de Nederlandse pensioenfondsen en de overheid moeten niet stil zitten. Er moet beter nagedacht worden over de risico’s, het beleggingsbeleid, maar ook een ander pensioenstelsel.

Veilig sparen tegen de hoogste spaarrente in Nederland

In een ander dossier vindt u meer over "Veilig sparen tegen de hoogste rente in Nederland (inclusief een actueel renteoverzicht)". Ook het depositogarantiestelsel en het financiële toezicht komt aan bod.
© 2009 - 2012 Vrijdenker, gepubliceerd in Beleggen (Financieel) op . Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Vrijdenker is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer informatie…

Gerelateerde links
Aandelen Startpagina.

Gerelateerde artikelen
Pensioenbreuk & oplossingen pensioenbreuk Er is een groot aantal oplossingen voor pensioenbreuk bedacht en doorgevoerd, w…
Pensioensparen buiten het pensioenfonds om Steeds meer mensen zijn teleurgesteld geraakt in de beleggingsprestaties van h…
MKB Pensioenfonds (Worldwide Pensions) De pensioenregeling is één van de belangrijkste arbeidsvoorwaarden voor werknemers…
Waardeoverdracht pensioen in de knel Als je van baan wisselt kun je het via de vorige werkgever opgebouwde pensioen in pr…
Spaarbank & uitvoerder Loyalis is nu ook spaarbank Het ABP beheert zeer grote bedragen aan pensioengeld. De uitvoerder va…

Reageer op het artikel "Pensioenfondsen staan onder druk"

Willem B., 24-10-2011 20:42
Pensioenfondsen komen nu met de melding dat het één en ander onzeker is wat uw pensioen betreft. Dat ze aan een dekkingsgraad moeten voldoen kan je nu ook met een korreltje zout nemen, zoniet een grote lepel vol zout. Smakelijk! De fondsen hebben alweer meer vrijheden gekregen. Kan niet voldaan worden aan de dekkingsgraad, geef de pensioengerechdigden minder pensioen. Geef ze ook de schuld dat ze ouder worden en maak daarmee de jongeren kwaad, dat die voor ouderen moeten betalen. Op dergelijke wijze wordt de aandacht van de werkelijke schuldigen afgewenteld. Beste allemaal, ik ben vele keren meer geld kwijt aan pensioenfondsen dan dat ik ooit terug zal ontvangen. Het geld is in de zakken van communicatiedeskundigen, psychologen en economen verdwenen; vette salarissen en bonissen. Als nooit tevoren wordt er op TV en radio reclame gemaakt om toch maar zoveel mogelijk pensioen op te bouwen. Met gelijktijdige dubbele stem van een man en een vrouw en een ander de beste pensioenverzekeraar en weer een andere met zijn winderige woorden, het houd niet op. Deelnemers en gepensioneerden houden pensioenfondsen en verzekeraars in stand. Als de verplichting zou verdwijnen zou het binnen de kortste keren gedaan zijn met dat gegraai en met hun grootheidswaanzin. In 1948 bij de oprichting van de verplichtstelling hadden pensioenfondsen nog edele motieven. Helaas is het verworden tot een kapitalistisch walhalla voor 30.000 die er goed aan verdienen. Mensvriendelijke beleggingen worden als een haan uitgekraaid in hun magazine´s; oa. in bomen en zo nog wat van die groenigheden. Maar de wapenindustrie en bedrijven in andere landen welke de grootste concurrenten zijn, In casino´s en de tabaksindustrie en zo nog tig zaken waar u kwaad van kan worden, daar hoor je weinig van. Ja, maatschaapelijk beleggen hebben wij hoog in het vandel!, durven ze dan nog te zeggen. Wij beleggen niet in verboden wapens! ,,Wijs zijn zij om kwaad tedoen, maar om het goede te doen hebben zij feitelijk geen kennis. Voelden zij zich beschaamd omdat het iets verfoeielijks was wat zij hadden gedaan? In de eerste plaats voelden zij zich volstrekt niet beschaamd; In de tweede plaats zijn zij niet eens te weten gekomen wat het betekent zich te schande gemaakt te voelen.`` De ratten, aasgieren, oude vossen en gladde palingen! Tot slot: pensioenfonden zijn overbodig en onnodig. Spaar zelf, of koop een huis indien mogelijk, investeer in je eigen zaak, verdampt er niks en niets verdwijnt in een collektief als je vroegtijdig dood mocht gaan en je gooit niets in een bodemloze put.

Wim, 26-09-2010 22:36
Het idee dat de dekkingsgraad omhoog moet komt van de toezichthouders, niet van de fondsen zelf! We zijn een jaar verder en ja hoor, de premie is verhoogd, de pensioenleeftijd gaat omhoog en eventueel gaan de pensioenuitkeringen omlaag met zo´n 14%. Bovendien hebben vooral de grootste fondsen genoeg geld in kas. Nog nooit is er zoveel geïnvesteerd door de fondsen en dat zeer agressief. Vooral jongeren zijn het doelwit. Hiervoor worden communicatie deskundigen, psychologen en economen ingezet om het pensioenbewustzijn tussen hun oren te krijgen. De werkelijke realiteit is er één van de grootste onzekerheid. Met morfing (op een foto´s iemand ouder laten worden) en een verhaal van iemand die goed heeft gespaard voor zijn pensioen die op de Bahama´s zit op een terras met een coctail en iemand die niet voor zijn pensioen heeft gezorgd zittend onder een brug met een fles drank zijn jongeren op een boot ergens in Brabant paternalistisch voor de gek gehouden door het ABP. De man op de Bahama´s heeft meer dan dubbel en dwars voor zijn pensioen betaald en hoorde bij de 5/6 die de pensioenleeftijd heeft gehaald. Bovendien gaan weinig ouderen naar de bahama´s en zijn blij het leven te hebben. Nog nooit heb ik iemand gezien die onder een brug zit met een fles drank omdat hij geen pensioen had opgebouwd via een private instelling! Mensen laat u niet bij de neus nemen, stop uw geld bv in uw huis, de beste investering die u kunt doen, Het geld verdwijnt dan niet in het collektief van een pensioenfonds. Ga niet akkoord met de enorme geldroof. Weg met de verplichtstelling aan privaten pensioenfondsen. Laat u de room van het werk niet meer ontstelen!

Wim, 13-08-2009 20:45
Pensioenfondsen zelf zijn laconiek over al de gemaakte drukte: Bijvoorbeeld ABP, uitbreiding/renovatie Heerlen, ± 93 miljoen euro, een Zen gong in de hal, een ruimte voor Zen meditatie, onder werktijd spelletjes doen, allerlei uitjes, lekker relaxed, werken aan een schilderij, dat alles om de werkdruk aangenamer te maken. U bedoeld soms de financiele druk?: maak je niet druk, navenant er moet worden uitgekeerd worden er regelingen getroffen om aan het gestelde minimum te voldoen: eventueel hogere premie, bevriezing, het minimum omlaag bijstellen, misschien pensioenleeftijd verhogen, er is altijd wel uit te komen. Een hele rekbare marge. De stabiele faktor zijn de lonen van de medewerkers. Van overal wordt duur personeel aangetrokken, psygologen, economen en nog tal van anderen slimmerikken, want de pensioenhandel is big busines. Pensioenfondsen moeten de mensen in het denkraam van het fonds zien te houden. Maar geholpen door de verplichtstelling door dwang en chantage worden de premiebetalers gebonden en geboeid aan het ABP. Lees maar op hun sites. Bij al die andere fondsen is het hetzelfde principe. Een paternalistische indoctrinatie, welke vele premiebetalers niet aanstaat, zo blijkt uit tal van sites. Zonder de verplichtstelling kunnen al die fondsen wel inpakken. Vooral financieel wanbeleid en beleggingen in etihisch verwerpelijke zaken als oa, de grootste de wapenindustrie hebben het vertrouwen onherstelbaar geschaad. Ja, inderdaad in dit opzicht hebben de fondsen het aan zichzelf te danken dat ze onder druk staan.

Infoteur: Vrijdenker
Rubriek: Financieel / Beleggen
Reacties: 3
Schrijf mee!