De Bijleenregeling: Fictieve vervreemding

Deze fiscale maatregel werd op 1 januari 2004 ingevoerd. De gedachte achter de regeling is dat als mensen ‘winst’ maken op de verkoop van hun woning, zij – in ieder geval fiscaal gezien – deze winst ook herinvesteren in een nieuwe eigen woning.

In de praktijk van iedereen die zich bezig houdt met hypotheekadvisering is dit onderwerp een niet meer weg te denken struikelblok. En zelfs voor de professionals riep de regeling vanaf het begin de nodige vragen op. Hierop heeft de wetgever een aantal besluiten gepubliceerd waarin hetgeen in de wet is vastgelegd nader moet worden uitgelegd.

Fictieve vervreemding

Iedere gebeurtenis waardoor de eigen woning het karakter van eigen woning verliest, wordt aangemerkt als vervreemding. Hiervan is ondermeer sprake bij verkoop, schenking, overgang naar ondernemingsvermogen of overgang naar box 3. Voor de vervreemding is de notariële akte van levering bepalend.

Zou nu de woning in zijn geheel afbranden, dan staat deze woning de eigenaar niet langer ter beschikking als eigen woning. In dat geval is er sprake van een fictieve vervreemding in de zin van de bijleenregeling. In dit geval is er geen sprake van een prijs waartegen de eigen woning is verkocht of iets dergelijks. Daarom wordt de waarde gesteld op de waarde in het economische verkeer voor de brand. De verwervingsprijs wordt gesteld op de kosten van de herbouw. Het verschil tussen deze twee grootheden dient te worden toegevoegd aan de eigenwoningreserve (EWR). Om het belang hiervan te schetsen, even een voorbeeld.


De verzekering dekt de schade. Het volledige bedrag voor de herbouw kan er mee worden betaald. Zij gingen er van uit dat er nog 24 jaar recht zou bestaan op renteaftrek over het hele bedrag van de hypotheek. Helaas, door de fictieve vervreemding is de renteaftrek beperkt tot de rente over € 140.000,-.

Het is niet anders, maar dit is nog maar één van de ‘vreemde’ gevolgen van de bijleenregeling. In volgende artikelen over dit onderwerp zal ik nader ingaan op de partnerregeling en het fenomeen van het goedkoper gaan wonen. © 2007 - 2009 Hypotheekinfo, gepubliceerd in Belasting (Financieel) op 12-07-2007, laatst gewijzigd op 12-07-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Hypotheekinfo is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Aftrek hypotheekrente en de bijleenregeling: Als u een woning heeft gekocht, kan dat een belastingvoordeel opleveren omdat u de hypotheekrente en bepaalde kosten kunt aftrekken. U dient wel het zogenaamde ei…
• Bijleenregeling bij kopen van huis: Je hebt met de bijleenregeling te maken als je al een eigen woning hebt en een andere woning koopt en een nieuwe hypotheek afsluit. De bijleenregeling is opgenomen in de W…
• Eigenwoningreserve toch te ingewikkeld: Als u uw huis verkoopt en u maakt daar winst mee, dan heeft u vanaf dat moment een "eigenwoningreserve" (EWR). Koopt u een nieuwe woning dan is het de bedoeling van de…
• Bijleenregeling: Deze regeling werd op 1 januari 2004 in de Wet Inkomstenbelasting 2001 opgenomen. Uitgangspunt is dat bij verhuizing de eigenwoningschuld slechts mag worden verhoogd voor zover een hogere pr…
• Belastingdienst & tips belastingaangifte eigen huis: De Belastingdienst klopt weer aan de deur, want de aangifte inkomstenbelasting moet weer worden ingevuld. Op de belastingaangifte staat prominent uw eigen…