InfoNu.nl > Financieel > Belasting > Inkomstenbelasting betalen: box 1, 2 en 3

Inkomstenbelasting betalen: box 1, 2 en 3

Iedere Nederlander die inkomsten heeft, betaalt waarschijnlijk inkomstenbelasting. De inkomstenbelasting is verdeeld over drie verschillende boxen. In de eerste box wordt belasting betaald over werk en inkomen. Belasting ontvangen uit box 1 gebruikt de overheid om volksverzekeringen zoals Algemene Ouderdomswet (AOW), Algemene nabestaandenwet (Anw) en Wet langdurige zorg (Wla) te financieren. In de tweede box wordt belasting betaald over aanmerkelijk belang. In de derde box wordt belasting betaald over vermogen. Dit is vermogen in de vorm van spaargeld en beleggingen. Er wordt minder belasting betaald als iemand recht heeft op heffingskortingen. Heffingskortingen zijn kortingen op inkomstenbelasting en premie volksverzekeringen. Binnen box 1 geldt een progressief belastingstelsel. Dit betekent dat naarmate iemand meer verdient relatief steeds meer belasting wordt betaald. Het tarief voor het belastbaar inkomen bestaat uit 4 oplopende schijven.

Box 1: belastbaar inkomen uit werk en woning

Binnen box 1 worden alle inkomsten uit werk en woning gerekend. De volgende inkomsten vallen onder box 1:
  • Loon uit loondienst (als je voor een baas werkt)
  • Uitkering (bijvoorbeeld WW, AOW, WAO)
  • Inkomsten als freelancer, of ZZP’er, beroepssporter, gastouder en artiest
  • Pensioen
  • Winst uit het eigen bedrijf
  • Fooien (bijvoorbeeld voor obers en serveersters)
  • Buitenlandse inkomsten (bijvoorbeeld google.com/adsense)
  • Lijfrente-uitkeringen
  • Alimentatie (bijvoorbeeld kinder- en partneralimentatie)
  • Kapitaaluitkeringen
  • Terugontvangen premies
  • Eigenwoningforfait
  • Kapitaalverzekeringen eigen woning
  • Negatieve persoonsgebonden aftrek (eerder afgetrokken zorgkosten die in een later jaar volledig worden vergoed)

Heffingskortingen in box 1

Binnen box 1 gelden ook een aantal heffingskortingen. Deze heffingskortingen zorgen ervoor dat iemand minder belasting betaalt. Hieronder wordt een opsomming gegeven van de heffingskortingen waar iemand recht op kan hebben:

Persoonsgebonden aftrek
Onder persoonsgebonden aftrek worden de volgende aftrekposten bedoeld:
  • Betaalde alimentatie en andere onderhoudsverplichtingen
  • Uitgaven voor specifieke zorgkosten
  • Kosten voor tijdelijk thuisverblijf van ernstig gehandicapten
  • Studiekosten en andere scholingsuitgaven
  • Onderhoudskosten rijksmonumentenpand
  • Kwijtgescholden durfkapitaal
  • Giften aan goede doelen, of familie
  • Restant persoonsgebonden aftrek

Reisaftrek openbaar vervoer
Wanneer iemand meer dan 10 kilometer van zijn werk af woont en minimaal 40 dagen per jaar gebruik maakt van het openbaar vervoer, dan mogen deze reiskosten worden afgetrokken. Deze aftrekpost geldt alleen wanneer iemand binnen 24 uur heen en terug reist van en naar huis. Verder moet er bewijs in de vorm van een openbaarvervoerverklaring, of reisverklaring worden aangeleverd om voor reisaftrek openbaar vervoer in aanmerking te komen.

Aftrekbare kosten eigen woning
Onder de aftrekbare kosten eigen woning vallen kosten die eenmalig fiscaal aftrekbaar zijn en kosten die periodiek aftrekbaar zijn. De betaalde hypotheekrente is periodiek (jaarlijks, of maandelijks) aftrekbaar. Kosten die eenmalig aftrekbaar zijn worden hieronder opgesomd:
  • Kosten voor afsluiten hypotheek en de bemiddelingskosten hiervan
  • Kosten voor het opmaken van de hypotheekakte (notariskosten, inschrijvingskosten kadaster)
  • Betaalde boetekosten, of kosten bij vervroegd aflossen in het geval van het oversluiten van de hypotheek
  • Taxatiekosten voor het krijgen van een hypotheek
  • Kosten voor de NHG-aanvraag
  • Vergoeding voor de verlening van de hypotheekofferte (bereidstellingsprovisie)
  • Bouwrente
  • Erfpachtcanon
  • Uitstelkosten

Box 2: inkomen uit aanmerkelijk belang

Er is sprake van een aanmerkelijk belang als iemand (samen met zijn fiscaal partner) minstens 5% heeft van de aandelen, winstbewijzen en genotsrechten heeft van een vennootschap en/of 5% bezit van een stamrecht, of vereniging met coöperatieve grondslag. Tenslotte heeft iemand een aanmerkelijk belang als diegene opties bezit om minimaal 5% van het totaal aantal aandelen van een vennootschap aan te kopen. Iemand met een aanmerkelijk belang moet misschien belasting betalen over dividend, of andere reguliere voordelen en verkoopwinst op aandelen (of andere vervreemdingsvoordelen).

Box 3: sparen en beleggen

Over de ontvangen rente van het vermogen aan spaargeld en beleggingen moet belasting worden. De daadwerkelijke ontvangen rente hoeft niet worden opgegeven aan de belastingdienst. De fiscus rekent namelijk met een fictief rendement (de vermogensrendementsheffing). Over dit fictieve rendement wordt belasting betaald. Er wordt niet over het gehele vermogen belasting betaald. Er geldt namelijk het heffingsvrij vermogen. Het vermogen boven het heffingsvrij vermogen wordt belast. In 2017 wordt de vermogensrendementsheffing aangepast. Kleine spaarders met een individueel vermogen tot 25.000 betalen dan geen vermogensrendementsheffing. Spaarders met een vermogen tot 100.000 euro betalen ongeveer dezelfde vermogensrendementsheffing. Spaarders met een vermogen vanaf 100.000 euro betalen meer vermogensrendementsheffing.

Lees verder

© 2016 - 2017 Wieschrijft, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Belastingdienst & verlaag zo de belasting op sparen van geldBelastingdienst & verlaag zo de belasting op sparen van geldVerminder de belasting op sparen van geld en vermogen in box 3. De vermogensrendementsheffing is hoog en bovendien nog e…
Vermogensrendementsheffing is te hoogDe belastingheffing gaat er in de kader van het vermogensrendementsheffing vanuit dat u over uw vermogen jaarlijks een r…
Vrijstellingen box 3 (2011 & 2012): Sparen & BeleggenVrijstellingen box 3 (2011 & 2012): Sparen & BeleggenIn box 3 wordt het inkomen uit sparen en beleggen belast. Er geldt echter een aantal vrijstellingen voor de vermogensren…
Belastbaar inkomen berekenenBelastbaar inkomen berekenenHet belastbaar inkomen is het inkomen waarover inkomstenbelasting moet worden betaald, minus de aftrekposten. Voor de in…
Vrijstelling vermogensrendementsheffingIn het verleden hadden wij vermogensbelasting, maar na de invoering van de Wet Inkomstenbelasting 2001, is dat de vermog…
Bronnen en referenties
  • www.belastingdienst.nl http://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/inkomstenbelasting/heffingskortingen_boxen_tarieven/boxen_en_tarieven/box_2/ opgevraagd op 23-1-2016
  • www.belastingdienst.nl http://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/inkomstenbelasting/heffingskortingen_boxen_tarieven/boxen_en_tarieven/box_1/box_1 opgevraagd op 23-1-2016
  • www.belastingdienst.nl http://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/inkomstenbelasting/heffingskortingen_boxen_tarieven/heffingskortingen/heffingskortingen opgevraagd op 23-1-2016
  • www.geld.nl http://www.geld.nl/hypotheek/service/aftrekbare-kosten-aankoop-woning opgevraagd op 23-1-2016

Reageer op het artikel "Inkomstenbelasting betalen: box 1, 2 en 3"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Wieschrijft
Laatste update: 30-01-2016
Rubriek: Financieel
Subrubriek: Belasting
Bronnen en referenties: 4
Schrijf mee!